|
Nguyên tác Adieu Tristesse -
Francoise Sagan
Phần Một
Adieu tristesse
Bonjour tristesse
Tu es inscrite dans les lignes du plafond
Tu es inscrite dans les yeux que j'aime
Tu n'es pas tout à fait la misère
Car les lèvres les plus pauvres te dénoncent
Par un sourire
Bonjour tristesse
Amour des corps aimables
Puissance de l'amour
Dont l'amabilité surgit
Comme un monstreur sans corps
Tête désappointée
Tristesse beau visage.
Paul Eluard.
(La vie immédiaté.)
MỘT
"những người khác" là cha tôi và người tình của ông,
Elsa. Tôi phải giải thích chuyện này tức thì, nếu không sẽ gây hiểu lầm. Cha
tôi bốn mươi tuổi, và góa vợ đã mười lăm năm. Cha tôi trẻ so với tuổi, đầy nhựa
sống và sôi nổi. Khi tôi rời khỏi trường nội trú của các bà sơ hai năm trước và
đến Paris ở với ông, tôi sớm biết rằng ông đang sống chung với một người đàn
bà. Nhưng tôi không thể chấp nhận ngay việc ông thay đổi người tình soành sạch
mỗi sáu tháng! Nhưng rồi dần dà sự quyến rũ của ông, cuộc đời mới dễ chịu của
tôi, và tính khí của chính tôi đã khiến tôi ngã lòng trước lối sống của ông.
Ông là một người phù phiếm, giỏi việc thương mãi, luôn tò mò, mau chán, và rất
hấp dẫn phụ nữ. Tôi dễ dàng yêu ông, vì ông tử tế, rộng lượng, vui vẻ và cưng
chìu tôi. Tôi không thể tưởng tượng ra còn có người bạn nào tốt hơn hay thú vị
hơn ông. Vào đầu mùa hè mà tôi đang kể, ông còn hỏi nếu tôi có phản đối việc
ông đem Elsa theo kỳ nghĩ mát của chúng tôi hay không. Chị ấy là bồ của ông
thủa đó, cao, tóc đỏ, gợi cảm và dễ thương, có đầu óc tầm thường, hiền lành hầu
như đơn giản, và không giả vờ, khoe mẽ. Ai cũng có thể gặp chị ấy tại các phòng
tranh và quán rượu ở đại lộ Champs-Elysées bất kỳ ngày nào. Tôi chấp thuận, vì
tôi hiểu ông cần có một người đàn bà, và tôi, cũng hiểu rằng, Elsa sẽ không là
một chướng ngại giữa chúng tôi. Ngoài ra, cha tôi và tôi quá hân hoan trước
viễn ảnh của chuyến đi nên tôi không ở trong một tâm trạng chống đối điều gì.
Ông thuê một ngôi biệt thự lớn màu trắng ở vùng Mediterranean, nơi chúng tôi ao
ước mãi từ mùa xuân. Nó ở một chỗ vắng và đẹp, trên một voi đất vươn ra biển,
che khuất khỏi đường lộ bằng một rừng thùy dương. Một lối mòn dê chạy dẫn xuống
một vịnh nhỏ, nơi sóng biển mơn man vỗ vào những gành đá màu sét rỉ.
Những ngày đầu thật huy hoàng. Chúng tôi ở lì
ngoài bãi, phơi thân dưới mặt trời nóng gắt, dần dần có được một làn da nâu
hồng khỏe mạnh -- ngoại trừ Elsa, da của chị ấy đỏ lừ và bong tróc làm chị ấy
đau đớn vô ngần. Cha tôi tập đủ các bài thể dục phức tạp để mong làm phẳng lại
cái bụng phệ không thích hợp với một chàng Don Juan. Từ sáng tinh mơ tôi đã
trầm mình dưới nước. Nước lạnh và trong suốt, và tôi vẫy vùng tung tóe trong cố
gắng vứt bỏ bóng tối và bụi bậm của Paris. Tôi nằm xoải tay trên cát, hốt lên
một nắm rồi để tuôn những dòng mềm, vàng qua kẻ tay. Tôi nói với tôi là cát
trôi như thời gian. Đó là một ý nghĩ vu vơ, và thật vui khi có những ý nghĩ vu
vơ, vì đang mùa hè.
Đến ngày thứ sáu, tôi nhìn thấy Cyril lần đầu. Anh
lái một chiếc thuyền buồm nhỏ gần bờ và thuyền lật ngay trước cái vịnh con của
chúng tôi. Tôi đã có một thời gian tuyệt vời giúp anh thu lượm đồ vật, trong
thời gian ấy anh nói cho tôi biết tên anh, rằng anh học luật, và đang nghĩ hè
với mẹ ở một biệt thự gần đó. Anh có gương mặt rất tiêu biểu của người Latin --
da rất sậm và rất cởi mở. Ở anh có một thứ gì đó toát ra trách nhiệm và che
chở, khiến tôi lập tức ưa thích anh. Tôi thường tránh bọn sinh viên, tôi thấy
họ tàn bạo, chỉ chú trọng đến bản thân, nhất là đến thời niên thiếu mà họ lấy
chất liệu cho những lúc lên cơn, hoặc biện minh cho nỗi chán chường của họ. Tôi
không quan tâm đến những người trẻ; tôi thích bạn của cha tôi hơn nhiều, những
người đàn ông trạc tứ tuần, trò chuyện với tôi một cách lịch sự và dịu dàng --
đối xử tôi bằng sự trìu mến của một người cha -- hay một người tình. Nhưng
Cyril thì khác. Anh cao và hầu như đẹp, một vẻ đẹp dễ khơi gợi tức thì lòng tin
nơi người khác. Mặc dù tôi không giống cha tôi ở tật ghét bỏ cái xấu -- mà ta
thường liên kết với những người ngu độn -- tôi vẫn có một cảm giác mơ hồ thiếu
thoải mái trước sự hiện diện của những người không hấp dẫn. Đối với tôi sự cam
chịu bị xấu xí của họ dường như là khiếm nhã. Bởi chúng ta tìm kiếm điều gì nếu
không phải là làm người khác vui lòng? Tôi không biết dục vọng quyến rũ người
khác đến từ sự dư thừa sức sống, lòng chiếm hữu, hay từ một nhu cầu sâu lắng là
cần được xác định.
Khi Cyril ra về anh đề nghị sẽ dạy tôi lái thuyền
buồm. Tôi lên nhà ăn tối bận rộn với những ý nghĩ của mình về anh, và nói rất
ít và không để ý đến nỗi bồn chồn của cha tôi. Sau bửa tối chúng tôi ra sân
thượng hóng mát theo lệ thường. Trời đầy những nụ sao. Tôi chăm chú nhìn lên,
thoảng một chút hy vọng sẽ bắt gặp một tia sáng bất thần xoẹt ngang đỉnh trời,
nhưng mới đầu tháng Bẩy và hãy còn quá sớm cho những vì sao lạc. Ở sân thượng
lũ dế đang gáy rền rỉ. Hẳn phải có đến hàng ngàn chú, say tình và say trăng,
hát hỏng suốt đêm. Người ta nói với tôi là chúng phát ra âm thanh bằng cách cọ
chân vào nhau, nhưng tôi vẫn thích tin rằng tiếng dế gáy xuất phát từ cổ họng,
sâu lắng, bản năng như tiếng gào rú của lũ mèo động cỡn.
Chúng tôi cảm thấy rất thoải mái. Vài hạt cát bé
tí sót lại trên da dưới lớp áo làm tôi không thể nào ngủ gật. Cha tôi bỗng ho
khan như xin lỗi và ngồi thẳng lên.
"Có một người sẽ đến đây với chúng ta,"
ông nói.
Tôi nhắm mắt lại bất bình. Chúng tôi hạnh phúc làm
sao; thế mà chẳng được bao lâu!
"Mau nói cho tụi này biết là ai!" Elsa
kêu lên, lúc nào cũng sốt sắng với chuyện gẫu.
"Anne Larsen," cha tôi đáp, và ông quay
sang tôi.
"Cha mời cô ấy đến chơi khi nào cô ấy mệt vì
những bộ sưu tập và cô ấy ... cô ấy sắp đến."
Anne là người cuối cùng mà tôi nghĩ rằng cha tôi
có thể mời đến chơi. Cô ấy là bạn của mẹ tôi, và ít có quan hệ với cha tôi. Mặc
dù vậy, khi tôi bỏ trường bà sơ hai năm trước đây và cha tôi phát điên lên vì
tôi, ông đã nhờ cậy cô. Trong một tuần, cô đã giúp tôi ăn mặc chỉnh tề và dạy
tôi một ít điều về cuộc sống. Tôi nhớ là tôi cho rằng cô là người phụ nữ tuyệt
vời nhất và tôi bẻn lẻn yêu thích cô. Nhưng cô đã sớm chuyển hướng tình cảm của
tôi sang một chàng trai mà cô quen biết. Cô đã cho tôi một óc thẩm mỹ về thời
trang và một cuộc tình phất phơ đầu đời, và tôi rất biết ơn cô. Bốn mươi hai
tuổi, cô là người quyến rũ nhất, được theo đuổi nhất, có một gương mặt đẹp,
sang cả, trầm lặng và dè dặt. Sự xa cách là thứ duy nhất mà người ta có thể
than phiền ở cô. Nhưng cô cũng tử tế bằng như là xa cách. Ở cô toát ra một ý
chí cứng rắn, một nội tâm thanh thản -- một điều đáng nễ. Mặc dù đã ly dị,
dường như cô không có người yêu; nhưng chúng tôi không quen với bạn bè của cô.
Bạn của cô, lanh lợi, khôn ngoan và kín đáo. Bạn của chúng tôi, những người mà
cha tôi chỉ cần đẹp hay thú vị, thì ồn ào và đòi hỏi không thôi. Tôi nghĩ rằng
cô coi thường chúng tôi vì thói yêu chuộng những thứ linh tinh phù phiếm của
chúng tôi, bởi lẽ cô khi dễ mọi điều cực đoan. Chúng tôi rất ít có dịp tiếp xúc
với cô, trừ phi trong việc làm và qua kỷ niệm của mẹ tôi. Cô làm trong ngành
thời trang, cha tôi ngành quảng cáo, nên thỉnh thoảng họ gặp nhau trong các bửa
tiệc chuyên môn. Thêm vào đó là các nỗ lực của tôi để giữ liên lạc với cô, bởi
vì, mặc dù cô làm tôi e sợ, nhưng tôi sâu sắc ngưỡng mộ cô. Vì thế sự có mặt
của cô nơi đây làm tôi lo ngại vì Elsa cũng hiện diện và vì quan điểm của cô về
cách nuôi dạy tôi.
Elsa lên lầu đi ngủ sau khi đã gặng hỏi về địa vị
của cô. Còn lại một mình tôi với cha tôi và tôi dời qua những bậc thềm, ngồi
dưới chân ông. Ông nghiêng người tới trước và đặt hai tay lên vai tôi.
"Sao mà gầy rọc vậy, hở cưng? Con giống một
con mèo hoang nhỏ. Cha muốn có một đứa con gái tóc vàng, đầy đặn, đáng yêu với
cặp mắt xanh màu men sứ và ..."
"Chẳng phải là điều con muốn bàn," tôi
đáp. "Tại sao cha lại mời Anne, và tại sao cô ấy nhận lời?"
"Có lẽ cô ấy muốn gặp ông già của con, ai mà
biết được."
"Cha không phải là loại người mà Anne
thích," tôi nói. "Cô ấy quá thông minh và quá tự trọng. Còn Elsa thì
sao? Cha có nghĩ đến chị ấy không? Cha có thể tưởng tượng Elsa và Anne sẽ nói
chuyện gì với nhau không? Con không thể!"
"Phải nói cha chưa hề nghĩ đến chuyện
đó," ông thú nhận. "Nhưng con nói đúng, thật là một ý tưởng đáng sợ.
Cécile, con yêu quý của cha, hay là mình nên trở lại Paris?"
Ông cười nhẹ và xoa xoa lên gáy của tôi. Tôi ngoái
cổ lại để nhìn ông. Đôi mắt sẫm màu của ông long lanh, những vết nhăn li ti ngộ
nghĩnh viền quanh, môi ông hơi cong lên. Ông trông như một vị thần dê. Tôi cười
to với ông như tôi vẫn luôn luôn cười mỗi khi ông tạo ra một tình huống phức
tạp cho chính mình.
"Con nhãi ranh tòng phạm của cha," ông
nói. "Nếu không có con cha biết làm sao bây giờ?"
Giọng nói của ông quá nghiêm trang nhưng cũng quá
đỗi ngọt ngào đến độ tôi biết ông sẽ thật sự khổ sở nếu không có tôi. Chúng tôi
trò chuyện đến khuya về tình yêu, về sự phức tạp của nó. Trong mắt cha tôi,
chúng đều là sản phẩm tưởng tượng. Ông chối bỏ tất cả các ý niệm về lòng chung
thủy hay cam kết nghiêm chỉnh. Ông giải thích rằng chúng chỉ tùy tiện và khô
cằn. Nếu xuất phát từ người khác, những quan điểm như thế sẽ làm tôi chới với,
nhưng tôi biết trong trường hợp của ông chúng không loại trừ sự dịu dàng và tận
hiến -- những cảm xúc càng dễ đến với ông một khi ông quyết định rằng chúng chỉ
là tạm bợ. Tôi thấy nhận thức về những mối tình mau đến, mau đi, đầy sóng gió
kiểu này rất quyến rũ. Tôi không ở lứa tuổi mà sự chung tình là hấp dẫn. Và dĩ
nhiên, tôi chẳng biết một tí gì về tình yêu: những hẹn hò, những nụ hôn, sự mệt
mỏi rã rời sau đó.
HAI
Một tuần nữa Anne mới đến, và tôi tận dụng những
ngày tự do còn lại. Chúng tôi thuê ngôi biệt thự trong hai tháng, nhưng tôi
biết một khi cô ấy có mặt ở đây sẽ không ai có thể thoải mái được nữa. Anne
khoác lên sự vật và lời nói một hình dạng và ý nghĩa mà cha con chúng tôi chỉ
muốn phớt lờ. Cô dựng nên một tiêu chuẩn thẩm mỹ và kén chọn tinh tế mà ta
không thể không nhận ra trong những lúc cô bất ngờ nín lặng, vẻ mặt xa vắng và
chịu đựng. Điều ấy khiến chúng tôi vừa phấn khích vừa mệt lã, nhưng về lâu về dài
lại hổ thẹn, vì tôi không thể không hiểu ra rằng cô đã đúng.
Vào ngày cô đến chúng tôi quyết định rằng cha tôi
và Elsa sẽ ra Fréjus. Tôi nhất quyết không đi theo.Trong tuyệt vọng, cha tôi
cắt tất cả hoa lay-ơn trong vườn để tặng cô khi cô bước xuống tàu. Lời khuyên
duy nhất của tôi là cha tôi đừng để cho Elsa cầm bó hoa. Khi họ đi rồi, tôi
xuống bãi biển. Ba giờ chiều và trời nóng kinh hồn. Tôi đang mơ màng nằm trên
cát khi Cyril réo gọi. Tôi mở mắt; bầu trời trắng lóa lung linh cái nóng. Tôi
không trả lời, vì tôi không muốn nói chuyện với anh, hay với ai. Tôi như đóng
đinh trên cát bởi sức nóng hừng hực của mùa hè -- tay nặng như chì, cổ họng khô
khốc.
"Em chết rồi hử?" anh nói. "Nhìn từ
xa, trông em như một vật gì bị sóng dạt vào bờ."
Tôi mỉm cười. Anh ngồi xuống cạnh tôi và tim tôi
khởi sự đập nhanh hơn, mạnh hơn, bởi một bàn tay của anh vừa chạm lên vai tôi.
Trong tuần qua, tay nghề đi biển xuất sắc của tôi đã khiến chúng tôi rơi tỏm
xuống nước hàng chục lần, tay quấn vào nhau, và tôi chẳng cảm thấy một chút
rung động nào. Nhưng hôm nay cái nóng, tình trạng ngái ngủ của tôi và sự va
chạm vô tình của anh một cách nào đó đã phá vỡ hàng rào phòng vệ của tôi. Tôi
quay mặt qua anh. Tôi hiểu anh nhiều thêm. Anh có tính cách nhất quán và có lẽ
là khổ hạnh hơn những người đồng tuổi. Vì lý do đó tình huống của gia đình tôi,
bộ ba bất thường chúng tôi, đã làm anh sửng sốt. Anh quá hiền hoặc quá rụt rè
để nói cho tôi biết, nhưng tôi cảm nhận điều ấy trong cái nhìn lẫn tránh không
chấp nhận mà anh dành cho cha tôi. Có lẽ anh sẽ vui lòng nếu tôi cho anh biết
là tôi, cũng vậy, bị dằn vật bởi tình thế ấy. Nhưng tôi nào có. Thật ra, nỗi
khổ đau duy nhất của tôi trong giây phút này chỉ là cách trái tim tôi đang thùm
thụp đập. Anh cúi xuống. Tôi nghĩ đến những ngày qua, đến cảm giác bình an và
tự tin khi tôi ở bên anh, và tôi muốn từ chối sự tiếp xúc của đôi môi mềm đầy
của anh trên môi tôi.
"Cyril," tôi nói. "Chúng ta đang
vui mà ..."
Nhưng nụ hôn của anh thật dịu dàng. Tôi nhìn lên
trời, mà không thấy gì cả ngoại trừ bầu ánh sáng vỡ bùng dưới đôi mi nhắm
nghiền của tôi. Sức nóng, sự xây xẩm choáng váng của tôi, và hương vị của những
nụ hôn đầu kéo dài một lúc lâu. Tiếng còi xe tách rời hai đứa chúng tôi lúng
túng. Tôi bỏ Cyril không nói một lời và đi lên nhà. Tôi ngạc nhiên vì xe trở về
quá sớm. Xe lửa của Anne đâu thể nào đã đến. Nhưng kìa Anne đang ở sân lộ
thiên, vừa bước xuống xe của cô.
"Yên lặng cứ như là nhà của Người Đẹp Ngủ
Say," cô nói. "Da của cháu nâu hồng đến thế ư, Cécile! Cô rất vui gặp
lại cháu."
"Cháu cũng vậy," tôi đáp. "Vậy cô
lái xe từ Paris đến đây?"
"Cô quyết định lái. Và nhân tiện, cô đang
mệt, cháu ạ."
Tôi dẫn cô về phòng riêng và mở cửa sổ, hy vọng
bắt gập dáng thuyền của Cyril. Nó đã biến mất. Anne ngồi xuống giường. Tôi nhận
ra quầng thâm dưới mắt cô.
"Biệt thự đẹp quá!" cô nói. "Thế
ông chủ nhà đâu rồi?"
"Ông ấy ra ga xe lửa đón cô, cùng với Elsa."
Tôi đặt hành lý của cô trên ghế, và khi xoay người
lại, tôi giật mình. Gương mặt của cô bỗng nhiên méo mó; đôi môi run rẩy.
"Elsa Mackenbourg? Ông ấy mang theo Elsa
Mackenbourg?"
Tôi không nghĩ ra điều gì để nói. Tôi nhìn cô, và
ngơ ngẩn. Đây có phải là gương mặt mà tôi từng biết, luôn luôn điềm tĩnh và
tiết chế? Cô nhìn tôi, nhưng tôi biết cô không thấy tôi mà chỉ thấy hình ảnh
gợi lên bởi câu nói của tôi. Cuối cùng cô đọc được cảm nghĩ trên mặt tôi và
nhìn sang hướng khác.
"Lẽ ra cô phải báo trước cho gia đình cháu
biết," cô nói. "Nhưng cô phải đi rất vội và cô mệt quá."
"Và bây giờ thì..." tôi tiếp tục như một
người máy.
"Bây giờ thì cái gì?" cô nói.
Nét mặt của cô chỉ đơn thuần là một câu hỏi lấp
liếm những gì vừa xảy ra, như không có chuyện gì cả.
"Vâng, bây giờ cô đang ở đây," tôi ngu ngơ
nói, hai tay xoa vào nhau. "Cô không biết cháu vui đến mức nào đâu. Cô
tháo hành lý và nghĩ ngơi nhé, và cháu đợi cô dưới nhà. Nếu cô thích uống, quầy
rượu có khá nhiều rượu, cô ạ."
Nói năng lũng củng, tôi bước ra khỏi phòng và
xuống lầu với một tâm trí quay cuồng. Cái gì đã thình lình tạo nên gương mặt
méo mó, giọng nói thảng thốt và vẻ mặt đau khổ ấy? Tôi ngồi trên chiếc ghế dài
và nhắm mắt. Tôi cố nhớ những nét mặt kia của Anne: đôi khi lạnh nhạt, đôi khi
tình cảm -- những tâm trạng mỉa mai, quyền lực. Tôi cảm thấy vừa xúc động vừa
khó chịu vì đã khám phá ra nhược điểm của cô. Có phải cô đang si tình cha tôi?
Có thể nào cô lại đem lòng yêu cha tôi cho được?
Ông ấy hoàn toàn không phải là mẩu người cô ưa
chuộng. Ông yếu đuối, phù phiếm và một đôi khi không thể tin cậy. Nhưng có lẽ
đó chỉ là sự mệt nhọc sau chuyến đi -- hoặc là nỗi bất bình về mặt đạo đức. Tôi
mất cả tiếng đồng hồ để suy đoán.
Đến năm giờ cha tôi và Elsa về tới. Tôi thấy ông
bước xuống xe. Một lần nữa tôi tự hỏi có lẽ nào Anne phải lòng cha tôi. Ông
bước nhanh đến bên tôi, đầu hơi ngã ra sau. Ông đang mỉm cười. Dĩ nhiên rồi,
Anne có thể yêu ông lắm chứ, cũng như bất cứ người nào cũng đều có thể yêu ông.
"Không thấy Anne ở đó," ông nói với tôi.
"Cha mong là cô ấy không rơi khỏi xe lửa?"
"Cô ấy đang nghĩ trên phòng," tôi nói.
"Cô ấy lái xe đến đây."
"Không à? Tuyệt! Vậy con đem bó hoa lên cho
cô ấy nhé?"
"Anh mua hoa cho em đấy à? " Giọng của
Anne vang lên. "Anh thật đáng yêu!"
Cô bước xuống cầu thang đến gần ông, tươi mát, mỉm
cười, trong chiếc áo không một vết nhầu bởi đường xa. Tôi nhớ cô chỉ xuất hiện
khi nghe tiếng xe; nếu muốn trò chuyện với tôi, cô đã có thể xuống nhà sớm hơn
-- dù chỉ để hỏi thăm kết quả thi cử của tôi, tiện thể xin nói, kỳ thi mà tôi
đã trượt. Ý tưởng sau cùng này an ủi tôi.
Cha tôi bước vội đến và hôn tay Anne.
"Anh đứng ở sân ga suốt mười lăm phút, cầm bó
hoa này và thấy ngốc dễ sợ. Cảm ơn trời em đã ở đây. Em biết Elsa Mackenbourg
chưa?"
Tôi nhìn sang chỗ khác.
"Chúng em hẳn đã gặp nhau," Anne nói,
thân thiện. "Anh dành cho em căn phòng ấm cúng quá. Anh thật tử tế đã mời
em đến chơi. Em đang kiệt sức."
Cha tôi khịt mũi sung sướng. Trong mắt ông mọi thứ
đều diễn tiến tốt đẹp. Ông gợi chuyện, khui rượu. Nhưng tôi vẫn tiếp tục suy
gẫm, trước nhất đến nét mặt đam mê của Cyril, rồi gương mặt của Anne, cả hai
đều in dấu bạo lực. Và tôi tự hỏi liệu phần hè còn lại sẽ không phức tạp như
cha tôi tin tưởng hay không.
Buổi ăn tối đầu tiên thật vui. Cha tôi và Anne
nhắc đến những người quen chung, tuy ít, nhưng đều huê dạng. Tôi cảm thấy dễ
chịu cho đến khi Anne nói rằng người cộng tác với cha tôi là một gã khờ. Ông ấy
uống nhiều rượu, nhưng tôi rất thích ông ấy, và hai cha con tôi đã có những đêm
kỷ niệm êm đềm với ông.
"Nhưng Anne," tôi phản đối.
"Lombard tếu lắm. Ông ấy có thể làm ta cười vỡ bụng."
"Nhưng cháu vừa nhìn nhận là ông ấy có khiếm
khuyết, và kiểu khôi hài của ông ấy thì --"
"Có lẽ ông ấy không có đầu óc thông minh cho
lắm, nhưng --"
Cô khoan dung ngắt lời tôi.
"Thứ mà cháu gọi là đầu óc thật ra chỉ là
kinh nghiệm của tuổi tác."
Tôi rất yêu lời nhận xét ấy của cô. Có những câu
nói hấp dẫn tôi với ý nghĩa thâm trầm của nó, ngay cả khi tôi không hiểu tận
tường. Tôi bảo Anne là tôi muốn ghi vào sổ tay của tôi câu nhận xét ấy. Cha tôi
phá lên cười:
"Ít ra là con không giận dỗi."
Làm sao tôi dỗi hờn cho được khi Anne không cố ý
làm tôi buồn? Tôi cảm thấy cô rất công bằng, rằng những phê phán của cô không
bén ngót với hận thù. Vì thế chúng lại càng hữu hiệu.
Đêm đầu tiên dường như Anne chẳng để ý đến việc
Elsa công khai đi vào phòng ngủ của cha tôi. Anne tặng tôi một chiếc áo len mà
cô vẽ kiểu, nhưng không cho phép tôi cám ơn. Chỉ là nhàm chán khi bị cảm ơn, cô
nói, và vì tôi rất vụng về trong việc biểu lộ lòng biết ơn, tôi cảm thấy dễ
chịu.
"Cô nghĩ là Elsa rất dễ thương," cô nói
khi tôi sắp bước chân ra khỏi phòng cô để đi ngủ.
Cô nhìn thẳng vào mặt tôi và không mỉm cười, thách
tôi nhớ lại phản ứng trước đây của cô; tôi hiểu rằng tôi phải quên nó đi.
"Vâng ạ, chị ấy có duyên lắm ... rất hồn
hậu," tôi lấp bấp.
Cô cười lớn, và tôi lên giường, tức tối. Tôi chìm
vào giấc ngủ, nhớ Cyril có lẽ giờ phút này đang khiêu vũ ở Cannes với cùng loại
con gái duyên dáng như thế.
Tôi ý thức là tôi bỏ sót một yếu tố quan trọng: độ
gần của biển với nhịp sóng vỗ không ngừng. Tôi cũng quên không nhắc đến bốn cây
đoan trồng ở khuôn viên trường bà sơ và mùi hương của chúng, hay nụ cười của
cha tôi khi chúng tôi đứng ở nhà ga xe lửa ba năm về trước lúc cha tôi đến đón
tôi về --nụ cười xấu hổ của ông vì tóc tôi còn tết bím và tôi mặc một chiếc áo
sậm màu, xấu xí. Và rồi trên xe lửa niềm hân hoan đột ngột của ông vì ông thấy
tôi có đôi mắt, cái miệng của ông và tôi sắp sửa trở thành món đồ chơi yêu dấu
nhất, tuyệt vời nhất của ông. Tôi hoàn toàn trong trắng; ông sẽ cho tôi biết
đến Paris, sang trọng, cuộc sống vui tươi. Tôi dám nói rằng hầu hết những hạnh phúc
của tôi trong thời gian ấy đều dựa vào tiền; thú vui được ngồi trong xe mã lực
cao lái như bay; mua một chiếc áo mới, nhiều dĩa hát, sách, và hoa. Ngay cả
hiện thời tôi cũng không hổ thẹn vì hưởng thụ chúng. Thực tình tôi tin rằng tôi
đương nhiên được hưởng những niềm vui ấy. Chẳng thà tôi chối từ các tâm trạng
huyền bí hay tuyệt vọng của mình còn hơn là từ bỏ những nuông chìu ấy. Ưa
chuộng lạc thú dường như là bộ mặt kiên định duy nhất của bản chất của tôi. Có
phải vì tôi không đọc đủ sách? Ở trường ta chỉ đọc những tác phẩm khai trí. Ở
Paris không có thời gian để đọc; sau giờ học lũ bạn trai của tôi hấp tấp đẩy
tôi vào rạp chiếu bóng. Họ ngạc nhiên khi thấy tôi mù tịt tên tuổi các ngôi
sao. Tôi ngồi với họ ở những quán cà phê lộ thiên ngập nắng, tôi thưởng thức
thú vui được chan hòa trôi theo đám đông, được uống một ly rượu, được ở bên
cạnh một đứa con trai nhìn sâu vào mắt mình, cầm tay mình, dẫn mình rời xa
chính đám đông ấy. Chúng tôi thư thả đi bộ về nhà. Trước cửa, đứa con trai sẽ
kéo tôi lại gần và ôm tôi vào lòng; tôi hiểu niềm thích thú khi được hôn. Tôi
không đặt tên cho những kỷ niệm này: Jean, Hubert, Jacques. Chúng là những cái
tên chung cho kinh nghiệm của cả bầy con gái. Khi đêm về, những trò tiêu khiển
của tôi người lớn hơn; tôi dự tiệc với cha tôi. Những buổi tiệc đủ loại và tôi
lạc lỏng một chút, nhưng tôi thích, và sự việc tôi còn quá trẻ khiến mọi người
thú vị. Khi tan tiệc cha tôi sẽ đưa tôi về nhà, rồi đưa bạn gái về nhà của họ.
Tôi không bao giờ nghe tiếng ông trở về nhà.
Tôi không muốn tạo cảm tưởng sai lầm là ông ấy tự
đắc với những cuộc tình của ông, nhưng ông không thèm dấu diếm hay bịa chuyện
để giải thích với tôi sự có mặt thường trực của một cô bạn trong bửa ăn sáng,
ngay cả khi chị ấy là một thành viên tạm thời trong gia đình. Ngoài ra tôi sẽ
sớm khám phá bản chất của những mối liên hệ của ông với các "nữ
khách," và có lẽ ông thấy rằng cứ thẳng thắn với tôi lại dễ hơn là lừa dối
vì sẽ đánh mất niềm tin của tôi về sau. Kết quả, tuy thế, là tôi thu nạp một
thái độ báng bỗ với tình yêu mà, dựa trên tuổi trẻ và sự non nớt của tôi, nên
mang ý nghĩa hạnh phúc hơn chỉ đơn thuần là cảm giác.Tôi rất thích lập lại cho
chính tôi câu văn của Oscar Wilde:
"Tội lỗi là sắc màu rực
rỡ duy nhất còn sót lại trong thế giới hiện đại."
Tôi sẽ nhận thái độ này làm phương châm cho tôi
với nhiều tin tưởng hơn, tôi nghĩ, nếu tôi tức thì áp dụng nó. Tôi tin rằng tôi
có thể sống cuộc đời của tôi dựa trên đó. Tôi quên những đoạn đời đen tối,
những đỉnh cao và vực sâu, những hạnh phúc từng ngày. Tôi hình dung một cuộc
sống suy đồi và đê tiện về đạo đức là cuộc sống lý tưởng của mình.
BA
Sáng hôm sau tôi bị đánh thức bởi một tia nắng
nóng chiếu nghiêng nghiêng phả xuống khắp giường, kết thúc những giấc mơ lạ
lùng và khá rối rắm của tôi. Nửa mê nửa tỉnh, tôi đưa tay che mặt để chặn bớt
sức nóng dai dẳng ấy, nhưng rồi chịu thua. Mười giờ. Tôi vẫn mặc bộ quần áo ngủ
đi xuống sân thượng và gặp đôi mắt Anne ngước nhìn từ sau trang nhật báo. Tôi
nhận thấy cô trang điểm đơn sơ nhưng hoàn hảo; rõ ràng cô không bao giờ thôi
trang điểm dù chỉ một ngày. Vì cô chẳng nói gì với tôi, nên tôi ngồi ở bậc thềm,
với ly cà phê và một trái cam, thưởng thức buổi sáng tuyệt vời. Tôi ngoạm vào
trái cam để chất nước ngọt ngào của nó ứa vào miệng, rồi hớp một ngụm cà phê
đen nóng bỏng và lại ngoạm tiếp trái cam. Mặt trời hâm nóng mái tóc tôi và xóa
đi những nếp gấp của khăn trải giường in trên da tôi. Năm phút nữa tôi sẽ ra
bãi tắm. Tiếng nói của Anne làm tôi giật thót mình.
"Cécile, cháu không ăn gì sao?"
"Buổi sáng cháu chỉ uống cà phê."
"Muốn xinh đẹp, cháu phải lên thêm vài kí. Gò
má hóp và thân hình gầy trơ bẹ sườn như thế kia. Cháu làm ơn vào nhà, ăn một
chút bánh mì và bơ!"
Tôi xin cô đừng ép buộc tôi, và khi cô đang thuyết
giảng tầm quan trọng của sự ăn uống, cha tôi xuất hiện trong chiếc áo choàng
lụa có điểm những chấm tròn sang trọng của ông.
"Thật là một cảnh tượng đáng yêu," ông
nói. "Hai cô bé tắm nắng và bàn luận về bánh mì và bơ."
"Than ơi, chỉ có một cô bé mà thôi," Ann
vui vẻ đáp. "Đừng quên em cùng một lứa tuổi với anh, Raymond thân mến."
Cha tôi cúi xuống, cầm tay cô.
"Vẫn ăn nói thẳng thừng như bao giờ!"
ông âu yếm trả lời, và tôi thấy hàng mi của Anne xao động như thể cô đang đón
nhận một ve vuốt bất ngờ.
Tôi lẻn ra mà không ai thấy. Ở cầu thang tôi gặp
Elsa. Rõ ràng chị vừa bước xuống giường, mắt bụp, môi nhạt, da đỏ và bong từng
mảng vì tắm nắng quá độ. Suýt chút nữa tôi đã chận chị ấy lại để bảo rằng Anne
đã xuống nhà dưới, mặt mày thanh tao và tuyệt hảo -- rằng Anne sẽ cẩn thận phơi
nắng và không để cho da bị phỏng. Tôi định tạo cho chị sự cảnh giác, nhưng có
thể chị sẽ không phản ứng thuận lợi. Chị hai mươi chín, trẻ hơn Anne mười ba
tuổi, và dường như đối với chị, đó là một quân bài chủ.
Tôi cầm áo tắm chạy ra vũng. Tôi ngạc nhiên, Cyril
đã có mặt ở đó, ngồi trên thuyền. Anh bước lại gần tôi, nghiêm trang, cầm tay
tôi và dẫn tôi về phía thuyền.
"Anh xin em tha lỗi cho anh hôm qua,"
anh nói.
"Lỗi của em," tôi trả lời, tự hỏi sao
anh lại trịnh trọng đến thế.
"Anh ghét anh lắm," anh nói tiếp, đẩy
thuyền xuống nước.
"Không có lý do nào cả," tôi vui vẻ nói.
"Nhưng anh vẫn,
Tôi đã ngồi trong thuyền. Anh còn đứng, nước cao
tới gối, hai tay tựa lên mạn thuyền như thể đó là lan can của vành móng ngựa.
Tôi đã rất quen với gương mặt của anh nên tôi có thể hiểu được những biểu lộ
của nó và tôi biết anh sẽ không lên thuyền với tôi nếu anh chưa nói ra những gì
đang chứa đựng trong đầu. Tôi buồn cười nghĩ rằng đã hai mươi lăm tuổi mà anh
vẫn có thể nghĩ rằng mình là một tay chim gái tồi tệ.
"Đừng cười," anh nói. "Anh đã có
thể đi đến tận cùng, chiều qua. Em không có cách gì tự vệ. Hãy nhìn tấm gương
của cha em và người đàn bà ấy. Không chừng anh là thằng đểu giả nhất mà em
biết."
Tôi không thấy anh vô lý. Tôi thấy anh hiền lành,
anh đang ở ven bờ của tình yêu chân thật. Tôi nghĩ cũng tốt cho tôi, nếu tôi
cũng yêu anh. Tôi vòng tay qua cổ anh và áp má lên mặt anh. Anh có bờ vai rộng;
thân thể anh cứng chắc trên tôi.
"Anh thật dịu dàng, Cyril," tôi thì
thầm. "Anh sẽ là anh trai của em."
Anh khép chặt vòng tay gừ lên một âm thanh bất
bình, rồi nhẹ nhàng kéo tôi khỏi thuyền. Anh nhấc tôi lên và ôm tôi sát vào
lòng, đầu tôi dựa trên vai anh. Trong giây phút ấy tôi yêu anh. Trong nắng sáng
anh cũng nâu đồng, cũng mềm mại, cũng dễ xúc cảm như tôi, và anh sẽ che chở
tôi. Khi môi anh chạm môi tôi cả hai đứa run lên hoan lạc; nụ hôn của chúng tôi
không nhuốm màu hổ thẹn hay hối tiếc, nó chỉ là một tìm kiếm sâu sắc, thỉnh
thoảng bị ngắt đứt bởi những lời thủ thỉ. Cuối cùng tôi tách ra và bơi về
thuyền, đang bập bềnh trôi xa. Tôi úp mặt lên làn nước xanh như ngọc cho tươi
tỉnh. Một cảm giác hạnh phúc hoang dại tràn ngập hồn tôi.
Lúc mười một giờ rưởi Cyril đi về, cha tôi và hai
người đàn bà của ông xuất hiện trên lối mòn. Ông đi giữa, tay đỡ lưng họ, với
sự duyên dáng tự nhiên của riêng ông. Anne vẫn mặc chiếc áo choàng đi biển. Cô
ung dung cởi áo, không để ý là chúng tôi đang hau háu nhìn, và nằm xuống cát.
Cô có chiếc eo thon và đôi chân tuyệt hảo, và không ngờ gì nữa, kết quả của một
đời nâng niu chăm sóc, một làn da hầu như không chút tì vết. Không định trước
tôi liếc qua cha tôi, ông đang nhướng một bên mày ngầm tán thưởng. Elsa tội
nghiệp, da đang ở một tình trạng đáng than khóc, đang bận rộn bôi dầu lên thân
thể. Tôi không nghĩ là cha tôi sẽ chịu đựng chị ấy quá một tuần ... Anne quay
đầu nhìn tôi.
"Cécile, sao nơi đây cháu dậy sớm thế nhĩ? Ở
Paris cháu nướng trong giường đến giữa trưa."
"Lúc đó cháu đang học thi," tôi nói.
"Nên cháu mệt."
Cô không cười. Cô chỉ cười khi nào cảm thấy thích,
không bao giờ vì phép lịch sự, như người khác.
"Kết quả sao rồi?'
"Cháu thi hỏng!" tôi hớn hở nói.
"Điểm thấp lắm."
"Nhưng cháu phải thi đỗ kỳ tháng Mười, nhất
định phải thế!"
"Tại sao nó phải thi đỗ?" cha tôi can
thiệp. "Anh chẳng có bằng cấp nào thế nhưng anh vẫn có một cuộc sống phong
lưu."
"Anh may mắn đã thừa hưởng một gia tài từ
đầu," Anne nhắc nhở ông.
"Con gái của anh luôn luôn sẽ có một người
đàn ông bảo bọc nó," cha tôi khoác lác đáp.
Elsa bắt đầu cười to, nhưng ngừng ngay khi chị ấy
nhìn thấy vẻ mặt của ba người chúng tôi.
"Cécile phải ôn thi trong khi nghĩ hè,"
Anne nói, nhắm mắt lại để chấm dứt câu chuyện.
Tôi nhìn cha tôi cầu cứu nhưng ông chỉ đần độn mỉm
cười. Tôi thấy trước mắt tôi một trang sách của Bergson mở ra, những hàng chữ
đen nhảy múa, trong khi Cyril đợi chờ ngoài vũng. Ý tưởng đó làm tôi kinh
hoàng. Tôi bò đến bên Anne và nói khẻ với cô. Cô mở mắt. Tôi hướng nét mặt lo
âu, van xin đến cô, cố hóp má lại cho giống một người trí thức làm việc quá độ.
"Anne, đừng bắt cháu phải làm thế -- trong cái nóng này. Cháu đang rất
vui!"
Cô đâm đâm nhìn tôi một chốc, rồi mỉm cười bí ẩn
và quay đầu đi.
"Cô sẽ bắt cháu phải làm thế, cho dù trong cái
nóng này, như cháu nói. Cháu sẽ ghét cô trong một hay hai ngày, nếu cô đoán
đúng, nhưng cháu sẽ thi đỗ."
"Có những điều mà người ta không thể bị ép
uổng," tôi buồn rầu nói.
Đáp ứng duy nhất của cô là một nụ cười của người
bề trên, và tôi quay lại chỗ của mình trên bãi, lòng đầy âu lo cho tương lai.
Elsa đang lanh chanh nói về những hội hè diễn ra dọc theo miền Riviera, nhưng
cha tôi chẳng lắng nghe. Từ chỗ của ông là đỉnh của cái tam giác vẽ ra bởi cơ
thể của ba người, ông chằm chằm nhìn hình ảnh của Anne nằm ngửa người trên bãi
cát với sự kiên quyết mà tôi có thể nhận ra. Bàn tay của ông nắm vào, mở ra
trên cát một cách nhịp nhàng, đều đặn, bền bỉ. Tôi chạy ùa ra biển và lao xuống
nước, thương khóc cho mùa hè của chúng tôi lẽ ra phải rất vui nhộn. Tất cả
những yếu tố của một bi kịch đã được đưa tới: một người phóng túng, một người
lang chạ, và một người đàn bà với ý chí mãnh liệt. Tôi thấy một chiếc vỏ ốc
thanh tú màu hồng và xanh lơ nằm ở đáy biển. Tôi lặn xuống nhặt lấy nó, và giữ
nó, bóng mượt và rỗng không trong tay tôi suốt buổi sáng. Tôi tin nó là một vật
đem đến sự may mắn, và tôi sẽ giữ nó lại. Tôi ngạc nhiên vì tôi không mất nó,
cho dù tôi đã đánh mất mọi thứ. Đến hôm nay, nó vẫn hồng và ấm trong lòng bàn
tay tôi, và làm tôi muốn khóc.
BỐN
Anne rất tử tế với Elsa trong những ngày sau đó.
Mặc cho những nhận xét ngô nghê điểm xuyết lời nói của Elsa, Anne không bao giờ
thốt lên những câu sắc sảo mà cô vốn sở trường, và hẳn là chúng sẽ khiến Elsa
thêm lố bịch. Tôi ngạc nhiên, và bắt đầu ngưỡng mộ sức chịu đựng và sự rộng
lượng của Anne tuy không hiểu cô đã thâm trầm sâu sắc đến dường nào. Cha tôi sẽ
sớm chán ghét các chiến thuật ác độc, và vào lúc ấy ông biết ơn Anne nhiều đến
nỗi không ngừng tìm đủ cách làm cô vui lòng. Ông dùng sự biết ơn như một phương
tiện để lôi cuốn cô, có thể nói như vậy, vào vòng quyến thuộc; ông thường đề
xuất rằng tôi là một phần trách nhiệm của Anne, và nói chung, đối xử với cô như
thể cô là bà mẹ thứ nhì của tôi. Nhưng tôi để ý thấy mỗi cái nhìn và cử chỉ của
ông đều biểu lộ nỗi thèm khát âm thầm của ông với cô, người mà ông chưa chiếm
được và hằng ao ước. Tôi cũng nhận thấy một tia sáng tương tự lấp lánh trong
mắt Cyril, và tôi phân vân không biết nên khuyến khích anh hay nên bỏ chạy.
Trên phương diện này, hẳn tôi dễ bị lung lạc hơn Anne, vì thái độ của cô với
cha tôi cho thấy một sự thân thiện có chừng mực, một sự điềm tĩnh đến mức làm
tôi yên tâm. Tôi bắt đầu tin rằng tôi đã nghĩ sai về cô ở ngày đầu tiên. Tôi
không biết sự thẳng thắn rất lôi cuốn của cô chính là thứ làm cha tôi thích. Và
sự im lặng của cô, rõ ràng quá tự nhiên, quá tế nhị, là một tương phản rõ rệt
với lời nói huyên thiên của Elsa, như ngày với đêm. Elsa đáng thương! chị ấy
chẳng nghi ngờ gì cả, và, mặc dù đau đớn vì phỏng nắng, vẫn ba hoa và nồng
nhiệt quá độ.
Một ngày nọ, tuy nhiên, có lẽ chị bắt gặp cái nhìn
của cha tôi gửi đến Anne và tự rút ra kết luận. Trước bửa ăn trưa tôi thấy chị
nói thầm vào tai ông. Trong một thoáng, ông dường như khó chịu, nhưng rồi gật
đầu và mỉm cười. Sau chầu cà phê, Elsa bước ra cửa, xoay người, và tạo một dáng
đứng uể oải lã lơi, như diễn viên màn bạc. Trong giọng nói của chị có mười năm
tán tỉnh kiểu Pháp.
"Có theo em không, Raymond?"
Cha tôi đứng lên, đỏ hồng mặt, vừa theo sau Elsa
vừa lẩm bẩm về lợi ích của việc bỏ giấc ngủ ngày. Anne ngồi im. Điếu thuốc âm ỉ
cháy giữa hai ngón tay. Tôi cảm thấy cần phải đẩy đưa một câu:
"Người ta bảo giấc ngủ trưa giúp ta ngơi
nghĩ, nhưng cháu thấy nó có thể mang một ý nghĩa trái ngược..."
Tôi ngừng, chợt thấy mình như đang bóng gió.
"Thôi đủ rồi," Anne lạnh nhạt nói.
Không một chút mập mờ trong giọng điệu của Anne. Cô đã, dĩ nhiên, cho rằng nhận xét của tôi
là thô tục, nhưng khi nhìn cô tôi thấy cô phải cố gắng mới giữ được bình tĩnh.
Có lẽ trong giây phút đó cô đã ghen tức điên cuồng với Elsa. Trong khi tôi tự
hỏi làm sao để có thể an ủi cô, một ý nghĩ cay độc nảy sinh. Sự cay độc luôn
luôn làm tôi vui sướng; nó cho tôi cảm giác thích thú của tự tin và hài lòng
với bản thân. Tôi không kềm chế được.
"Cháu tưởng tượng, với làn da bỏng rộp của
Elsa, kiểu ngủ trưa ấy sẽ chẳng thú vị gì cho cả hai người."
Nếu tôi im lặng có lẽ đã tốt hơn cho tôi.
"Cô tởm lợm kiểu bình luận ấy. Ở tuổi cháu nó
còn tệ hơn là ngu đần. Đau đớn thay."
Tôi giận dữ đáp: "Cháu chỉ đùa thôi, cô biết
mà. Cháu tin chắc họ đang thật sự vui vẻ với nhau."
Cô quay lại nhìn tôi với vẻ mặt bị xúc phạm nặng
nề, và tôi xin lỗi cô lập tức. Cô nhắm mắt, bắt đầu nói khẻ và từ tốn.
"Ý niệm của cháu về tình yêu khá thô sơ. Tình
yêu không phải là một chuỗi các cảm giác, cái này độc lập với cái kia ..."
Tôi chợt nhận ra mỗi khi đem lòng yêu ai, sự việc
lại diễn tiến y hệt như thế: một cảm xúc bất ngờ, khơi gợi bởi một khuôn mặt,
một cử chỉ hay một nụ hôn ... những giây phút bồi hồi tê tái, rời rạc không
liên hệ, là tất cả những gì tôi nhớ được.
"Nó là một thứ khác," Anne nói. "Có
những thứ như là tình cảm bền lâu, ngọt ngào, cần thiết ... nhưng cô đoán, cháu
không thể hiểu."
Cô xua tay đuổi tôi đi và cầm tờ báo. Phải chi cô
giận dữ thay vì cam chịu sự vô cảm của tôi. Dù thế nào tôi cũng thấy cô đúng --
rằng tôi như một con thú bị bản năng chi phối, bị người khác lũng đoạn tư
tưởng, rằng tôi nông cạn và yếu đuối. Tôi khinh tôi, và đó là một cảm giác đau
đớn khủng khiếp, càng đau hơn khi tôi không có thói quen tự chỉ trích. Tôi lên
lầu về phòng trong mụ mị. Nằm trong giường trên khăn ấm, tôi nghĩ đến lời của
Anne. "Nó là một thứ khác, là một cần thiết." Đã có bao giờ tôi cần đến ai chưa?
Hai tuần sau đó lờ mờ trong trí nhớ vì tôi cố ý
làm ngơ các hiểm họa cho sự an toàn của chúng tôi, nhưng thời gian còn lại của
kỳ hè lại nổi bật, vì vai trò tôi đã chọn để diễn.
Trở lại ba tuần đầu, vỏn vẹn ba tuần hạnh phúc: từ
lúc nào cha tôi công khai nhìn ngắm miệng của Anne? Có phải đó là ngày ông
trách móc thái độ xa vắng của cô, trong khi giả vờ cười nhạo nó? Hay đó là ngày
ông so sánh sự tinh tế của cô với sự ngớ ngẩn gần như đần độn của Elsa? Tôi đã
yên lòng vì ý tưởng ngu ngốc của tôi rằng họ đã quen nhau mười lăm năm, và nếu
như có thể phải lòng nhau, hẳn họ đã yêu nhau từ lâu không cần đợi đến bây giờ.
Và tôi cũng nghĩ, nếu mối tình ấy có xảy ra chăng nữa, nó cũng không thọ quá ba
tháng, và Anne sẽ bị bỏ rơi với những kỷ niệm của cô và có lẽ với một chút tủi
nhục. Tuy thế, từ trong tâm khảm, tôi luôn luôn hiểu rằng Anne không phải là
một người đàn bà có thể bị ruồng bỏ dễ dàng.
Nhưng Cyril có mặt ở đó và chiếm trọn tư tưởng của
tôi. Ban đêm anh và tôi thường lái xe đến Saint Tropez, và khiêu vũ trong các
hộp đêm theo giọng kèn da diết. Trong những giây phút ấy chúng tôi cảm thấy
chúng tôi yêu nhau điên dại, nhưng sáng hôm sau tất cả đều bị lãng quên. Ban
ngày chúng tôi rong thuyền buồm. Đôi khi cha tôi đi cùng với chúng tôi. Ông quý
Cyril lắm, đặc biệt từ lúc Cyril để cho ông thắng một cuộc đua thuyền.
Ông gọi Cyril là "con trai," và Cyril
thưa "Ông." Nhưng đôi khi tôi tự hỏi giữa họ, ai mới là người lớn.
Một buổi chiều nọ chúng tôi đến nhà Cyril uống trà
với mẹ anh, một bà đứng tuổi, ít nói, hay mỉm cười, tâm tình với chúng tôi về
những khó khăn của bà trong vai trò góa phụ và mẹ. Cha tôi đồng cảm với bà,
nhìn Anne cầu cứu, và không ngớt lời khen ngợi bà. Phải nói rằng ông không bao
giở tiếc thì giờ của mình! Anne nhìn cảnh tượng ấy với một nụ cười thân ái, và
sau đó nhận xét rằng mẹ của Cyril đáng mến. Tôi ngắt lời bằng những câu rũa xả
những mụ già ấy. Anne và cha tôi cười lớn, làm tôi tức giận.
"Cha và cô không thấy cách bà ấy hài lòng với
bản thân như thế nào chăng?" tôi nhấn mạnh. "Bà ấy tự vỗ vai khen
tặng vì đã làm tròn nhiệm vụ và ..."
"Nhưng đó là sự thật," Anne nói.
"Bà ấy đã làm tròn bổn phận một người vợ và người mẹ, như người ta nói."
"Còn bổn phận của một tình nhân thì
sao?" tôi hỏi.
"Cô không thích sự thô tục một chút
nào," Anne nói, "cho dù là dí dỏm."
"Nhưng cháu không cố nói cho dí dỏm. Bà ấy
lấy chồng như bao nhiêu người khác, vì ước muốn, hay vì đó là chuyện phải làm.
Bà ấy có con -- cô có biết con nít từ đâu ra không?"
"Có lẽ không biết nhiều bằng cháu," Anne
mỉa mai. "Nhưng cô có một ý niệm."
"Bà ấy nuôi con. Có lẽ bà ấy ngại không muốn
dây dưa với ái tình. Bà ấy sống một cuộc đời như hàng triệu người vợ khác, và
hãnh diện vì thế; cha và cô hiểu không. Bà ấy có địa vị của một người mẹ và một
người vợ trẻ thuộc giai cấp trung lưu, và bà ấy đã không làm một điều gì có thể
gây phương hại đến địa vị ấy. Bà ấy hài lòng với những thứ bà ấy không làm, chứ
không phải với những thành tựu."
"Nói vô nghĩa," cha tôi nói.
"Giống như một con chim say mê chính
nó," tôi gào lên. "Bà ấy tự bảo: 'Tôi đã làm tròn bổn phận' khi bà ấy
chẳng làm gì. Nếu bà ấy, với gia thế đó, trở thành một cô gái đứng đường, mới
là đáng khen."
"Ý tưởng của cháu rất thời thượng, nhưng cháu
không biết cháu đang nói gì," Ann đáp.
Có lẽ cô nói đúng. Lúc ấy, tôi tin tưởng ở những
điều tôi nói nhưng phải thú thật, tôi chỉ lập lại những gì đã nghe như một con
vẹt. Dù sao, cuộc đời của tôi và cha tôi đang xuôi chảy theo ý tưởng của tôi và
Anne gây thương tổn cho tôi bằng cách khinh bỉ chúng. Ta có thể gắn bó với
những ý tưởng phù phiếm cũng như với bất cứ những thứ khác, phải không? Anne
không coi tôi như một người có đầu óc. Tôi rất muốn chứng minh rằng cô ấy sai.
Tôi không thể biết cơ hội có thể tới sớm đến thế, cũng như tôi có thể chụp được
cơ hội. Dù sao chỉ chừng một tháng nữa, có lẽ tôi sẽ có những ý kiến hoàn toàn
trái ngược về mọi thứ. Có thể nào trông mong nơi tôi một điều gì khác hơn được
sao?
NĂM
Và rồi một ngày kia mọi việc đều dẫn dắt tới cao
điểm. Từ sáng cha tôi đã nói ông muốn đêm ấy sẽ đi Cannes để khiêu vũ ở casino, và có lẽ để đánh
bạc nữa. Tôi còn nhớ Elsa vui vẻ biết bao. Trong khung cảnh quen thuộc của sòng
bài, chị ấy hy vọng đóng tiếp vai trò một femme fatale, vừa mới đây bị lu mờ vì làn da bỏng nắng và lối
sống nửa phần cô lập của chúng tôi. Ngược với điều tôi nghĩ, Anne không phản
đối dự tính ấy. Cô còn có vẻ khá hài lòng. Vừa ăn tối xong tôi đã chạy lên
phòng riêng để mặc áo dạ hội, cũng chính là chiếc áo dạ hội duy nhất mà tôi sở
hữu. Cha tôi đã chọn áo này, may bằng một loại vải hiếm có ở nước ngoài, có lẽ
quá lạ, quá hiếm cho một cô gái ở lứa tuổi tôi. Nhưng cha tôi, vì khuynh hướng
hay vì thói quen, thích cho tôi ăn mặc tinh tế và tao nhã. Tôi gặp ông ở chân
cầu thang, phong lưu trong cái áo dạ tiệc mới, và tôi quàng tay quanh cổ ông.
"Cha là người đàn ông đẹp trai nhất mà con
biết."
"Ngoại trừ Cyril," ông nói một cách
thiếu chân thành. "Về phần con, con là cô gái xinh đẹp nhất mà cha biết."
"Sau Elsa và Anne," tôi đáp, cũng không
tin lời nói của mình.
"Vì họ chưa xuống, và cả gan bắt cha chờ đợi,
vậy con khiêu vũ với ông bố già nua, thấp khớp này nhé!"
Một lần nữa tôi lại có cảm giác rạo rực, thứ cảm
giác luôn luôn khởi đầu những buổi tối chúng tôi đi chơi với nhau. Ông chẳng có
một chút gì giống một ông già lọm khọm! Trong khi khiêu vũ tôi hít thở mùi
hương quen thuộc của ông: một pha trộn của eau de cologne, thân nhiệt và thuốc lá. Ông nhảy chậm, với đôi
mắt khép nửa vời, một nụ cười hạnh phúc, không thể kềm chế, hệt như nụ cười của
tôi, phơn phớt trên môi.
"Một lúc nào đó con phải dạy cha điệu bebop," ông nói,
quên bẳng câu chuyện thấp khớp của mình.
Ông ngừng nhảy, lịch thiệp chào Elsa. Chị đang
bước từng bước xuống thang trong chiếc áo xanh lục, với nụ cười mẩu mực trên
gương mặt, nụ cười casino của
chị. Chị đã cố sức tô điểm cho mái tóc khét nắng và làn da bong tróc, nhưng kết
quả chỉ đáng khuyến khích hơn là hoàn mỹ. May mà chị không biết điều ấy.
"Chúng ta đi chứ?"
"Anne chưa xuống," tôi đáp.
"Con lên lầu xem cô ấy xong chưa. Chắc phải
tới khuya chúng ta mới đến Cannes."
Tôi chạy lên, cái váy dài vướng víu nơi chân, và
gõ cửa phòng Anne. Cô nói vọng ra bảo tôi vào, nhưng tôi ngừng ở cửa. Cô mặc
một chiếc áo xám, một màu xám rất đặc biệt, gần như trắng, khi ánh đèn chiếu
vào, trông như mặt biển lúc bình minh. Với tôi cô là hiện thân của sự quyến rũ
chín muồi. "Ô, Anne, cái áo thật lộng lẫy làm sao!" tôi nói.
Cô mỉm cười với tấm gương như ta mỉm cười với một
người mà ta đang từ biệt.
"Màu xám này được nhiều người cho là
đẹp," cô nói.
"Cô chính là người được nhiều người cho là
đẹp!" tôi khen.
Cô véo tai tôi. Đôi mắt xanh thẫm sáng lên với nụ
cười.
"Cháu là một cô bé đáng yêu dù đôi khi cháu
có thể làm người ta phải bực mình."
Cô dẫn đầu và không liếc một lần qua cái áo của
tôi. Trong một chừng mực nào đó, tôi thấy nhẹ nhõm nhưng nói chung, tôi chết
lịm trong hồn. Tôi theo cô xuống lầu và tôi thấy cha tôi tiến lại chào cô. Ông
dừng ở đầu cầu thang, một chân đặt trên bậc thứ nhất, ngước mặt lên. Elsa đang
nhìn. Tôi nhớ rất rõ cảnh tượng ấy. Trước nhất, trước mặt tôi, cái gáy vàng óng
và bờ vai tuyệt hảo của Anne, xuống thấp một chút nữa là gương mặt say mê và
bàn tay cha tôi đưa ra, và, xa hơn nữa làm nền, hình bóng của Elsa.
"Anne, em trông đẹp tuyệt vời!" cha tôi
nói.
Cô mỉm cười lướt ngang và cầm tấm áo choàng.
"Ta sẽ gặp lại sau ở casino nhé. Cécile, cháu
đi với cô chứ?"
Cô để tôi lái xe. Về đêm, con đường như đẹp hơn
khiến tôi phải lái chậm lại. Anne im lặng; gần như chẳng để ý tới tiếng radio
ồn ào. Khi xe của cha tôi vượt qua xe chúng tôi ở một khúc quanh, cô vẫn không
cử động. Tôi thấy mình như bị loại khỏi vòng đua, chỉ theo dõi cuộc tranh tài
mà không thể can thiệp.
Tại casino cha tôi cố tình làm chúng tôi sớm mất
dấu nhau. Tôi thơ thẩn đến một quầy rượu gặp Elsa và người quen của chị ấy, một
ông Nam Mỹ đã say ngà ngà. Ông ấy có quan hệ với ngành sâu khấu và mê đắm nó đến
mực có thể làm cho tình trạng say sưa của ông trở nên thú vị. Tôi có một giờ
vui nhộn bên ông, nhưng Elsa đã chán ngấy. Chị thích nghe nhắc tới những tên
tuổi lừng lẫy, nhưng thế giới sân khấu không phải là của chị. Một cách bất ngờ
chị hỏi tôi cha tôi đang ở đâu, làm như tôi có cách gì để biết. Rồi chị bỏ đi.
Ông Nam Mỹ có vẻ bực mình một chút, nhưng một ly whisky khác làm ông vui trở
lại. Đầu tôi trống rỗng. Tôi hơi choáng váng, vì tôi đã theo phép xã giao, uống
rượu với ông. Buồn cười hơn nữa khi ông muốn khiêu vũ. Tôi bắt buộc phải đở ông
đứng lên, và rút bàn chân của tôi bị chèn dưới chân ông, việc này đòi hỏi sự
nhanh nhẹn khéo léo. Chúng tôi đang cười toe toét thì Elsa gỏ nhẹ lên vai tôi
và tôi nhìn thấy nét mặt Cassandra của chị, tôi muốn nói thẳng với chị, làm ơn
cút đi chỗ khác cho tôi nhờ.
"Chị không tìm ra họ," chị nói.
Trông chị hoàn toàn thảm hại. Phấn đã nhạt, phơi
ra nước da trơn bóng, và nét mặt ủ dột. Chị là một cảnh tượng thê thảm. Bỗng
dưng tôi nổi giận với cha tôi; ông đã cư xử một cách lỗ mãng không thể tả.
"Cécile, em biết chỗ của họ," tôi nói,
mỉm cười như thể mọi chuyện đều bình thường và chị không cần phải lo lắng.
"Em sẽ trở lại ngay."
Không còn tôi, ông Nam Mỹ ngã chúi vào cánh tay
của Elsa và dường như ông hài lòng ở nơi đó. Tôi hơi buồn hiểu ra rằng ông trời
đã cho chị ấy một thân hình đầy đặn hơn tôi nhiều, và tôi không thể trách chị
chuyện ấy.
Casino rất rộng, tôi đi hai vòng mà không thành công. Tôi
kiểm qua sân thượng và cuối cùng tôi nghĩ đến chiếc xe hơi. Phải một lúc tôi
mới tìm được nó trong bãi đậu xe. Họ đang ở bên trong. Tôi lại gần từ đàng sau
và nhìn thấy họ qua khung kính. Gương mặt nhìn nghiêng của họ kề bên nhau,
nghiêm trang và đẹp lạ lùng dưới ánh đèn đường. Họ ngồi đối diện và hẳn là họ
nói rất khẽ vì tôi thấy môi họ mấp máy. Tôi đã muốn bỏ đi nhưng ý nghĩ về Elsa
lại khiến tôi đến mở cửa xe. Tay của cha tôi còn đặt trên cánh tay của Anne, và
họ không để ý gì tới tôi.
"Cha và cô vui chứ ạ?" tôi lễ phép hỏi.
"Có chuyện gì thế?" cha tôi bực dọc nói.
"Con làm gì ở đây?"
"Còn cha thì sao? Elsa tìm cha khắp nơi cả
tiếng đồng hồ rồi."
Anne chậm rãi và ngần ngừ, quay đầu qua tôi.
"Cha của cháu và cô sắp về nhà. Bảo Elsa rằng
cô mệt và cha của cháu phải đưa cô đi. Khi nào cháu thấy vui chơi đủ rồi, thì
lái xe của cô về."
Tôi run lên vì giận dữ và gần như không thốt nên
lời.
"Đủ vui chơi ư ? Nhưng cha và cô không biết
mình đang làm gì! Kinh tởm quá!"
"Cái gì kinh tởm?" cha tôi ngạc nhiên
hỏi.
"Cha đem một cô tóc đỏ ra biển, làm cho cô ấy
phơi nắng là thứ mà cô ấy không chịu được, và khi da của cô bong tróc ra, thì
cha ruồng bỏ cô ấy. Dễ quá mà! Con phải ăn nói làm sao với Elsa?
Anne quay sang cha tôi với nét mặt ngán ngẩm. Ông
mỉm cười với cô, rõ ràng không thèm lắng nghe tôi. Nỗi tuyệt vọng của tôi vô bờ
bến.
"Con sẽ bảo Elsa rằng cha đã tìm được một
người khác để ngủ, và chị ấy có thể gọi cha sau. Đúng chưa?"
Tiếng kêu của cha tôi và cái tát của Anne xảy ra
cùng một lúc. Tôi vội vàng rút đầu khỏi cửa xe. Cô làm tôi đau điếng.
"Xin lỗi lập tức!" cha tôi nói.
Tôi đứng trơ ra và lặng im với những ý nghĩ quay
cuồng như cơn lốc trong đầu. Những câu trả treo thường đến với tôi quá muộn.
"Lại đây!" Anne nói.
Cô không có vẻ giận dữ, nên tôi lại gần. Cô đặt
tay lên má tôi và nói chậm và nhẹ nhàng như thể tôi đần lắm vậy.
"Đừng hỗn như thế. Cô rất tiếc về Elsa, nhưng
cháu đủ khôn khéo để lo cho cô ấy. Ngày mai chúng ta sẽ nói chuyện với nhau cặn
kẻ. Cô có làm cháu đau lắm không?"
"Không đâu," tôi lịch sự đáp. Sự dịu
dàng của cô sau cơn giận dữ bất thường của tôi khiến tôi muốn khóc òa. Tôi nhìn
họ lái đi, lòng ỉu xìu như một quả bóng đã xì hơi. Niềm an ủi duy nhất là ý tưởng
về sự khéo léo mà cô đã ghi nhận nơi tôi.
Tôi lê bước trở lại casino, nơi tôi tìm thấy
Elsa với ông Nam Mỹ dính chặt vào tay chị.
"Anne không khỏe," tôi nói một cách tự
nhiên. "Papa phải đưa cô ấy về nhà. Chúng ta uống thêm một ly nữa nhé?"
Chị nhìn tôi và không trả lời. Tôi cố tìm một câu
giải thích thỏa đáng hơn.
"Cô ấy ốm nặng lắm," tôi nói. "Kinh
quá, áo của cô ấy cũng hỏng." Chi tiết này khiến câu chuyện của tôi có vẻ
hợp lý hơn. Nhưng Elsa khởi sự khóc, lặng lẽ và buồn thảm.Tôi không biết phải
làm sao.
"Ô, Cécile, chúng ta đã hạnh phúc biết
bao!" chị nói và khóc nức lên. Ông Nam Mỹ bắt đầu khóc theo, lập lại,
"Chúng ta đã hạnh phúc biết bao, hạnh phúc biết bao!" Ở giây phút đó
tôi căm ghét Anne và cha tôi cùng cực. Tôi sẳn sàng làm bất cứ điều gì để Elsa
thôi khóc, mascara của chị thôi tèm nhem, và ông Nam Mỹ thôi gào rú.
"Chưa có gì rạch ròi đâu, Elsa; về nhà với em
ngay!"
"Không! Chị sẽ tới và lấy hành lý của chị
sau," chị nức nở. "Từ biệt em! Chúng mình đã rất hợp nhau, phải không,
Cecile?"
Chúng tôi chẳng bao giờ nói với nhau về một thứ gì
khác ngoại trừ quần áo hay thời tiết, nhưng với tôi, dường như tôi đang đánh
mất một người bạn cũ. Tôi vội vã quay mặt đi và chạy ra xe.
SÁU
Sáng hôm sau tôi thật khổ sở, có lẽ vì những ly
whisky đã uống đêm qua. Tôi thức dậy trong căn phòng tối đen thấy mình nằm vắt
ngang giường -- lưỡi nặng, tứ chi ẩm ướt và nhớp nháp không thể chịu được. Một
tia nắng duy nhất xuyên qua khe của mành cửa sổ và tôi có thể trông thấy hàng
triệu vãy bụi li ti quay cuồng trong đó. Tôi không muốn dậy, cũng không muốn
nằm mãi trên giường. Tôi thắc mắc không biết cha tôi và Anne phản ứng ra sao
nếu như Elsa trở lại sáng hôm đó. Tôi bắt tôi phải nghĩ về họ để có thể bước
xuống giường. Cuối cùng tôi cũng đứng lên nền nhà lót gạch mát rượi. Tôi thấy
chóng mặt và ê ẩm cả người.
Tấm gương phản chiếu một quang cảnh buồn. Tôi tựa
vào gương và soi mói nhìn tròng mắt nở to và đôi môi khô khốc này, mặt của một
người xa lạ. Có phải đó là gương mặt của tôi? Nếu tôi yếu đuối và hèn nhát, có
phải vì làn môi này, hình dạng đặc biệt của thân hình này, những giới hạn thể
hình độc đoán ghê tởm này? Và nếu tôi bị giới hạn, tại sao bây giờ tôi mới có ý
thức về nó? Tôi tự làm cho bận rộn bằng cách chán ghét hình ảnh của tôi, ghét
cái mặt giống như chó sói, vêu vao hốc hác vì trác táng. Tôi vừa lập lại
"trác táng" vừa nhìn vào mắt tôi trong gương. Rồi thình lình tôi thấy
tôi mỉm cười. Một thứ trụy lạc tuyệt làm sao! Vài ly rượu đắng, một cái tát, và
mấy giọt sầu! Tôi đánh răng và đi xuống nhà.
Cha tôi và Anne đã ngồi ở sân thượng, kề bên nhau
trước khay thức ăn sáng của họ. Tôi ngồi đối diện, lí nhí chào. Một cảm giác
xấu hổ khiến tôi cúi gầm, nhưng sau một lúc, vì họ vẫn lặng im, tôi bắt buộc
phải ngước lên nhìn họ. Cả hai đang mỉm cười hớn hở, và tôi xúc động mạnh, vì
đối với tôi hạnh phúc mãi mãi là một thành tựu rất lớn.
"Con ngủ ngon không?" cha tôi hỏi.
"Không tệ lắm," tôi đáp. "Tối qua
con uống khá nhiều whisky."
Tôi rót cà phê ra tách, nhưng chỉ sau một ngụm tôi
đã đặt tách xuống bàn. Sự im lặng của họ mang một vẻ mong đợi khiến tôi cảm
thấy khó chịu. Tôi quá mệt để có thể cầm cự lại.
"Có chuyện gì thế? Cha và cô trông bí ẩn lắm."
Cha tôi đốt một điếu thuốc, làm như dửng dưng,
nhưng lần duy nhất trong cuộc đời của mình Anne tỏ ra ngượng ngập.
"Cô muốn hỏi cháu một điều," cuối cùng
cô nói.
"Cô muốn nhờ cháu nhắn chuyện gì với
Elsa?" tôi nói, tưởng tượng ra tình huống xấu tệ nhất.
Cô quay sang cha tôi. "Cha cháu và cô định
cưới nhau," cô nói.
Tôi trợn mắt nhìn cô, rồi đến cha tôi. Tôi có chút
hy vọng sẽ nhận một dấu hiệu nào đó từ ông, có thể là một cái nheo mắt, vì ông
nghĩ rằng tôi đang choáng, và cần an ủi tôi. Nhưng ông cứ nhìn mãi xuống đôi
bàn tay của ông. Tôi thầm nhủ, "Không thể nào!" tuy tôi đã hiểu đó là
sự thật.
"Thật là một ý tưởng hay!" tôi nói để
kéo dài thời gian.
Tôi không thể hiểu vì sao cha tôi, người luôn luôn
chống đối một cách bướng bỉnh hôn nhân và những xích xiềng của nó, lại có thể
quyết định kết hôn chỉ trong một đêm. Chúng tôi sắp đánh mất sự độc lập của
chúng tôi. Tôi có thể hình dung ra một đời sống gia đình trong tương lai, được
cân bằng bởi trí thông minh và sự tao nhã của Anne, thứ cuộc sống mà tôi từng
ghen tị với cô. Chúng tôi sẽ có những người bạn lanh lợi, khéo léo, và những
đêm vui êm đềm ... Tôi thấy tôi khinh khi những buổi tiệc ồn ào, người Nam Mỹ,
và hạng con gái như Elsa. Tôi thấy mình kiêu hãnh và cao sang.
"Thật là một ý tưởng tốt đẹp," tôi lập
lại, và tôi mỉm cười với họ.
"Cha biết con sẽ vui lòng, con gái
cưng," cha tôi nói.
Ông nhẹ nhõm và và vui sướng. Gương mặt của Anne,
thay đổi vô cùng tinh tế bởi tình yêu, như dịu dàng thêm, cho ta cảm giác gần
gụi hơn bao giờ hết.
"Đến đây, con gái cưng," cha tôi nói, và
dang rộng tay, kéo tôi lại gần họ. Tôi nửa đứng nửa quỳ trước mặt họ, trong khi
họ vuốt tóc tôi và nhìn tôi âu yếm. Nhưng tôi không thể không nghĩ rằng mặc dù
cuộc đời tôi có lẽ ở giây phút ấy đang chuyển sang một hướng hoàn toàn khác lạ,
trong thực tế với họ tôi chẳng khác gì một chú mèo con, một con vật bé bỏng
đáng yêu. Tôi cảm thấy họ ở trên cao, gắn bó với nhau bởi quá khứ và tương lai,
bởi những mối liên kết mà tôi không biết và không bao gồm tôi. Nhưng tôi cố sức
nhắm mắt lại và tiếp tục diễn xuất vai trò của mình, ghé đầu lên gối họ và cười
to. Bởi tôi không sung sướng hay sao? Anne được lắm, không có một chút gì ác
độc, ti tiện nào trong cô. Cô sẽ hướng dẫn tôi, gánh vác trách nhiệm cho tôi,
và sẳn sàng khi tôi cần đến. Cô sẽ giúp cha con chúng tôi trở thành những tuyệt
phẩm đức hạnh.
Cha tôi đi lấy một chai champagne. Lòng tôi chùng
xuống. Ông đang vui sướng, đó là điều chính yếu, nhưng tôi đã thường trông thấy
ông vui sướng vì có một người đàn bà.
"Cô đã e sợ cháu," Anne nói.
"Tại sao?" tôi hỏi. Câu ấy có hàm ý rằng
sự chống đối của tôi có thể ngăn chận cuộc hôn nhân của họ.
"Cô sợ rằng cháu khiếp sợ cô," cô cười
nói.
Tôi cũng bắt đầu cười to, vì thực sự tôi đã sợ hãi
cô. Cô muốn tôi hiểu rằng cô ý thức được vấn đề đó, và tôi không cần phải khiếp
đảm vì cô.
"Cháu có thấy hôn nhân của hai người già như
chúng tôi là kỳ cục không?"
"Đâu có già!" tôi nhấn mạnh, trong khi
cha tôi phớn phở bước vào với chai rượu trong tay.
Ông ngồi xuống cạnh Anne và choàng tay lên vai cô.
Cách cô quay lại nhìn cha tôi làm tôi phải cúi mặt. Không ngờ gì nữa cô kết hôn
với cha tôi chỉ vì điều đó; vì chuỗi cười dòn tan, vòng tay cứng cáp, sinh lực
dồi dào và sự nồng nhiệt ân cần của ông. Ở tuổi bốn mươi có thể có sự sợ hãi
nỗi cô liêu, hay có lẽ có đợt trào dâng cuối cùng của ngũ quan ... Tôi không
bao giờ nghĩ đến Anne như một người đàn bà, chỉ như một nhân cách. Tôi đã nhìn
thấy ở Anne một người tự tin, trang nhã và khôn ngoan, nhưng chưa bao giờ yếu
ớt hay đầy nhục cảm. Tôi hiểu rõ là cha tôi rất tự hào -- cô Anne Larsen kiêu
kỳ sắp sửa làm vợ ông. Nhưng ông có yêu cô không, và nếu có, ông có khả năng
yêu cô lâu dài hay không? Có khác biệt nào chăng giữa cảm giác của ông với cô
và cảm giác mà ông đã có với Elsa? Mặt trời làm đầu tôi quay cuồng, và tôi nhắm
mắt. Ba người chúng tôi ngồi ở sân thượng, đầy những ý nghĩ không nói ra, của
những lo sợ dấu kín, và của hạnh phúc.
Elsa không trở lại trong thời gian này. Một tuần
trôi qua, bẩy ngày vui vẻ quần tụ bên nhau --và rồi mọi sự thay đổi. Trong thời
gian ấy chúng tôi soạn những kế hoạch tỉ mỉ cho việc tái trang hoàng căn hộ của
chúng tôi ở Paris, và bàn thảo một thông lệ cho cuộc sống của chúng tôi, điều
mà cha tôi và tôi lấy làm vui sướng với sự bướng bĩnh của những người chưa bao
giờ biết đến dụng ích của thông lệ. Cha tôi và tôi có bao giờ tin vào nó dù chỉ
trong khoảng khắc? Cha tôi có thực tình nghĩ rằng chúng tôi có thể ăn trưa mỗi
ngày tại cùng một địa điểm và chính xác lúc mười hai giờ ba mươi, ăn tối ở nhà
và trải qua một đêm tĩnh lặng? Dù sao chăng nữa ông cũng hớn hở chuẩn bị từ bỏ
chủ nghĩa Bohemianism, và bắt đầu thuyết giảng trật tự, tán dương niềm vui của
một cuộc sống trưởng giả, ngăn nắp và có văn hóa. Ông, cũng như tôi, không ngờ
rằng tất cả những dự tính ấy chỉ là lâu đài trong không khí.
Tôi nhớ tuần lễ ấy mới rõ ràng sao! Anne thanh
thản, tin tưởng, và rất ngọt ngào; cha tôi yêu cô say đắm. Tôi gặp họ buổi sáng
bước xuống lầu, dựa vào nhau, nói cười vui vẻ, quầng thâm dưới mắt, và tôi thề
rằng tôi không thích điều gì hơn là hạnh phúc đó được kéo dài suốt cuộc đời họ.
Buổi tối chúng tôi thường uống rượu khai vị ở sân lộ thiên của mấy quán cà phê
dọc theo bờ biển. Bất kỳ ở đâu chúng tôi đều được xem như một gia đình bình
thường, hạnh phúc, và tôi, người hay ra ngoài một mình với cha tôi và gặp những
nụ cười láu lĩnh, những ánh mắt độc địa hay tọc mạch, đã sung sướng được đóng
một vai trò thích hợp với lứa tuổi của tôi. Họ sẽ làm đám cưới khi trở lại
Paris.
Cyril đáng thương sừng sờ chứng kiến sự biến đổi
cuộc sống của chúng tôi, nhưng anh hài lòng với ý nghĩ có lẽ lần này nó sẽ được
hợp pháp hóa. Chúng tôi vẫn rong thuyền buồm và hôn nhau mỗi khi chúng tôi
muốn. Nhưng có những lúc khi môi anh ép sát môi tôi, tôi lại nhớ gương mặt của
Anne với những đường nét mềm mại mà tôi gặp mỗi buổi sáng. Tôi nhớ vẻ vui tươi
thoải mái, vẻ uể oải duyên dáng mà tình yêu ban phát cho những cử chỉ của cô,
và tôi ganh ghét cô. Chỉ hôn suông có thể không thỏa, và chẳng ngờ chi nữa, nếu
Cyril không quý tôi đến thế, có lẽ tôi đã trở thành người tình của anh trong
tuần đó.
Lúc sáu giờ, khi chúng tôi từ đảo trở về, Cyril sẽ
kéo thuyền lên bãi cát. Chúng tôi sẽ lên nhà qua cánh rừng dương, theo hàng
một, giả vờ là người Da Đỏ. Hoặc anh sẽ chấp tôi chạy đua cho ấm người. Anh sẽ
luôn luôn đuổi kịp tôi trước khi tới nhà và nhảy bổ lên tôi gào to đắc thắng,
lăn tôi trên lớp lá dương, dấu tay tôi dưới thân và hôn tôi. Tôi vẫn còn nhớ
hương vị những nụ hôn ngạt thở ấy, và tiếng đập của trái tim Cyril hòa với tim
tôi theo âm thanh êm đềm của con sóng vỗ bờ. Một - hai - ba, tim anh thùm thụp,
và một-- hai - ba, tiếng sóng dạt dào. Rồi dần dần, khi hơi thở đã điều hòa trở
lại, những nụ hôn của anh sẽ thúc bách hơn, tiếng sóng biển sẽ nhạt nhòa đi
nhường cho mạch tim thổn thức bên tai.
Một chiều nọ giọng nói của Anne tách rời chúng
tôi. Cyril đang nằm phủ trên tôi. Chúng tôi gần như khỏa thân dưới ánh sáng đỏ
au của mặt trời đang lặn, và tôi có thể hiểu vì sao Anne có thể hiểu lầm những
gì trông thấy. Cô gay gắt gọi tôi. Cyril đứng phắt dậy, đương nhiên anh hơi
luống cuống. Không rời mắt khỏi Anne, tôi từ từ đứng lên. Cô trực diện với
Cyril, và nhìn xuyên qua người anh, nói nhỏ nhẹ:
"Tôi không muốn gặp cậu nữa."
Anh không trả lời, nhưng cúi xuống và hôn vai tôi
trước khi bỏ đi. Tôi ngạc nhiên và xúc động, như thể cử chỉ đó là một ước thề.
Anne chằm chặp nhìn tôi với cùng ánh mắt nghiêm khắc xa vắng, như thể cô đang
suy nghĩ tới một điều gì khác. Cung cách của cô làm tôi tức giận. Nếu cô đang
chìm sâu trong suy tư đến thế cô nói với chúng tôi làm gì? Tôi đi lên gần cô,
và một cách lễ độ giả vờ xấu hổ. Cuối cùng cô cũng tỏ vẻ chú ý đến tôi và lơ
đãng nhặt một cọng lá dương trên cổ tôi và vứt đi. Tôi thấy cô đang khoác một
lớp mặt nạ khinh thị xinh đẹp, mà vẻ khinh khỉnh và kiêu kỳ rất hợp với cô, và
luôn luôn khiến tôi e ngại.
"Cháu nên hiểu là thứ tiêu khiển ấy thường
đưa ta đến bệnh viện."
Cô đứng đó nhìn thẳng mặt tôi trong khi nói và tôi
thấy nhục nhã vô cùng. Cô là một trong những người đàn bà có thể đứng im khi
nói. Tôi luôn luôn cần sự trợ giúp của một cái ghế, hay một vật gì đó để cầm,
như một điếu thuốc lá, hay sự chia trí bằng cách nhấc một chân lên chéo qua
chân kia và nhìn nó đung đưa.
"Đừng phóng đại," tôi nói với một nụ
cười. "Cháu chỉ hôn Cyril, và việc đó không đưa cháu tới bệnh viện nào cả."
"Xin đừng gặp cậu ấy nữa," cô nói, như
không tin tôi. "Và đừng chống đối. Cháu mới mười bẩy và cô cảm thấy có một
trách nhiệm nào đó với cháu. Cô sẽ không để cho cháu hủy hoại cuộc đời của
mình. Dù sao đi nữa cháu cũng phải học thi, và sẽ bận rộn suốt các buổi chiều.
Cô quay lưng và đi về nhà, theo cách thức lãnh đạm
của cô. Tôi choáng người. Cô mới cương quyết làm sao. Chẳng ích gì mà cãi cọ
hay chối bỏ khi cô sẽ đón nhận chúng với một sự thờ ơ còn tồi tệ hơn là khinh
bỉ, như thể tôi chưa từng có mặt, như thể tôi là một vật gì đó đáng bị dày xéo,
và không phải tôi, Cécile, là người cô quen biết từ lâu. Hy vọng duy nhất của
tôi hiện giờ là cha tôi. Chắc chắn ông sẽ nói như bao lần trước: "Úi giào,
kỳ này là đứa nào thế? Cha hy vọng ít nhất nó phải đẹp trai và khỏe mạnh. Nhưng
con nhớ tránh xa bầy sói, con gái của cha!" Nếu ông không phản ứng như
thế, mùa hè của tôi sẽ hỏng bét.
Bửa ăn tối là cơn mộng dữ. Anne không hề trong một
khoảng khắc thân mật nói với tôi là cô sẽ không mách lẽo với cha tôi nếu tôi
hứa sẽ chăm học. Tính khí của cô không có chỗ cho sự mặc cả. Một mặt tôi ưa
thích cô với tính cách đó, một mặt tôi vẫn mong cô sẽ có một hành động có thể
cho tôi cơ hội để khinh thường cô. Như thông lệ cô dè dặt tránh đi một nước cờ
sai, và chỉ sau khi chúng tôi dùng xong món soup cô mới làm như chợt nhớ ra sự
kiện.
"Em ước chi anh có thể cho con bé một lời
khuyên, Raymond. Em gặp nó cùng với Cyril trong rừng chiều nay, và hai đứa
dường như sa đà một chút."
Cha tôi, người đàn ông tội nghiệp, cố xử sự như
toàn thể câu chuyện là một trò đùa.
"Em nói gì thế? Tụi nó định làm gì cơ?"
"Anh ấy đang hôn con," tôi nói. "Và
Anne nghĩ rằng ..."
"Em chẳng nghĩ gì cả, " cô cắt lời tôi.
"Nhưng có lẽ sẽ là một ý kiến tốt nếu con bé ngưng gặp cậu ấy một thời
gian và thay vào đó, chú tâm vào môn triết."
"Ô, tội nghiệp con bé!" cha tôi nói.
"Dù sao, Cyril là một chàng trai tử tế, phải không?"
"Và Cécile là một cô gái ngoan," Anne
nói. "Đó là lý do em sẽ rất đau lòng nếu có chuyện không hay xảy ra cho
con bé, và theo em rõ ràng sẽ không tránh khỏi chuyện ấy nếu con bé tiếp tục
phóng túng như thế. Cyril và con bé thường xuyên gặp nhau và chúng rảnh rỗi cả
ngày. Anh có thể suy nghĩ khác chăng? Anh không đồng ý với em ư?"
Khi cô nói tới những chữ sau cùng, tôi ngước mắt
lên còn cha tôi nhìn xuống, xấu hổ.
"Có lẽ em nói đúng," ông đáp. "Dù
sao, con cũng cần học một chút gì, Cécile. Chắc chắn con không muốn trượt môn
triết và phải thi lại?"
"Cha nghĩ con cần cái quái gì?" tôi chua
chát trả lời.
Ông liếc tôi rồi quay sang nơi khác. Tôi bối rối.
Tôi biết sự bất cần có thể cai quản đời sống của chúng ta, tuy nhiên nó lại
không cung cấp một lý lẽ nào giúp ta bênh vực nó.
"Nghe này cháu," Anne nói, đưa tay qua
bàn ăn nắm tay tôi.
"Cháu có thể từ bỏ vai nữ thần xinh đẹp trong
rừng và trở thành một cô học trò gương mẫu trong một tháng thôi? Có khó lắm
không?"
Họ cùng nhìn tôi, mỉm cười trìu mến. Dưới ánh sáng
này lời lẽ ấy thật hiển nhiên. Tôi nhẹ nhàng rút tay ra.
"Vâng, khó lắm ạ," tôi nói rất khẽ đến
độ họ không nghe, hay không muốn nghe.
Sáng hôm sau tình cờ tôi đọc được đoạn văn này của
Bergson. Phải mấy phút tôi mới hiểu:
"Cho dù ban đầu ta có thể nghĩ rằng chẳng có
tương quan nào giữa nguyên nhân và hậu quả, và mặc dù một quy tắc hướng đẫn để
đưa tới sự khẳng định liên hệ đến nguồn gốc của mọi vật có lẽ còn quá xa vời,
luôn luôn khi tiếp xúc với năng lực sản sinh cuộc sống ta có thể chiết suất từ
đó một sức mạnh để yêu thương nhân loại."
Tôi lập lại đoạn văn, ban đầu khe khẻ cho đỡ bực
bội, và sau đó to lên. Hai tay ôm đầu, tôi định thần nhìn những con chữ. Rốt
cuộc rồi tôi cũng hiểu, nhưng tôi cảm thấy lạnh và bất lực như lần đầu tôi đọc.
Rõ ràng tôi không thể tiếp tục. Bằng ý chí mạnh nhất trần đời, tôi buộc mình
lướt qua những dòng kế tiếp, nhưng bỗng trong tôi có một cái gì đó bùng lên như
giông bão, quật tôi xuống giường. Tôi nghĩ đến Cyril đang mong chờ nơi cái vũng
nhỏ yêu dấu, đến chiếc thuyền buồm rập rình trên sóng, đến hươn g vị những nụ
hôn của chúng tôi, và tôi nghĩ đến Anne, nhưng theo một cách khiến tôi phải bật
dậy tim đập dồn dập, và tự nhủ chẳng qua tôi chỉ là một đứa con gái hư hỏng,
biếng nhác, quái đản, ngu si và tôi không có quyền tơ tưởng đến những thứ ấy.
Thế mà, dù không muốn, tôi vẫn tiếp tục nghĩ rằng Anne là một hiểm họa cho tôi,
và tôi cần loại trừ cô. Tôi nghĩ đến bửa ăn tối mà tôi phải nghiến răng chịu
đựng, phải dày vò bởi một niềm oán hận mà chính tôi khinh miệt và chế diễu.
Vâng, đây là lý do cho tôi chống đối Anne: cô cứ
mãi làm tôi không ưa thích tôi. Với bản tính thiên về hạnh phúc và vui nhộn,
tôi đã bị cô thúc ép vào việc tự phê bình chỉ trích, và mặc cảm tội lỗi. Không
quen với cách chiêm nghiệm nội tâm, tôi hoàn toàn lạc lối. Và cô đã làm được
điều gì tốt đẹp cho tôi? Tôi bàng hoàng: cô muốn cha tôi, và cô đã đoạt được.
Dần dà cô sẽ biến chúng tôi thành chồng và con riêng của Anne Larsen, nghĩa là,
cô sẽ chuyển đổi chúng tôi thành hai con người tự mãn, đức hạnh và văn minh.
Bởi chắc chắn cô sẽ tốt cho chúng tôi. Thật dễ dàng sao-- vốn dễ thay đổi và vô
trách nhiệm -- chúng tôi sẽ khuất phục dưới ảnh hưởng của cô và sẽ bị khép vào
khuôn khổ hấp dẫn của lối sống trật tự mà cô vạch ra. Cô hành động hữu hiệu
lắm. Cha tôi đã xa rời tôi. Tôi đau lòng bởi gương mặt ông nơi bàn ăn, hổ thẹn,
quay sang hướng khác để tránh tôi. Mắt tôi nhòa lệ nhớ lại những câu khôi hài
mà chúng tôi đã chia sẻ, những tràng cười dòn tan khi chúng tôi lái trên đường
phố Paris vắng tênh các buổi sáng tinh mơ. Tất cả đều đã hết. Về phần mình, tôi
sẽ bị ảnh hưởng, bị chỉnh đốn, bị đổi kiểu bởi Anne. Tôi sẽ không phiền, bởi cô
sẽ đối xử với tôi một cách khéo léo, hóm hỉnh và ngọt ngào. Tôi sẽ không thể
kháng cự. Trong sáu tháng, tôi sẽ chẳng còn ý muốn ấy nữa là.
Bằng mọi giá tôi phải tự cứu, đoạt lại cha tôi và
cuộc đời cũ của chúng tôi. Hai năm sống với ông giờ đây dường như tuyệt vời vô
hạn, quãng đời vui tươi mà chỉ vừa hôm kia tôi đã sẳn sàng từ bỏ... sự tự do
trong suy nghĩ cho riêng tôi, dù nghĩ sai hay không nghĩ gì cả, tự do chọn lựa
cuộc đời của riêng tôi, chọn lựa là chính tôi. Tôi không thể nói tôi muốn được
là "chính tôi," bởi tôi hiểu tôi vẫn còn là đất sét non mềm. Nhưng
tôi không muốn bị nhào nắn vào khuôn.
Tôi hiểu có vài người sẽ nghĩ tới những động cơ
rối rắm cho sự nổi loạn của tôi. Vài người sẽ gán cho tôi những phức cảm: như
là một tình yêu loạn luân với cha tôi, hay một đam mê bệnh hoạn với Anne. Nhưng
tôi biết lý do thực là cái nóng, Bergson và Cyril, nói đúng hơn là sự thiếu
vắng Cyril. Tôi suy nghĩ không ngừng suốt buổi chiều. Tôi đang ở một tâm trạng
khó chịu nhất, mang đến bởi khám phá rằng chúng tôi hoàn toàn ở trong vòng sự
điều khiển của Anne. Tôi không quen với sự chiêm nghiệm nội tâm, và điều đó làm
tôi cáu kỉnh. Trong buổi ăn tối, cũng như khi sáng, tôi chẳng mở miệng. Cuối
cùng cha tôi cũng gắng trêu chọc tôi một tí.
"Điều mà cha thích về tuổi trẻ là tính cách
ngẫu hứng linh hoạt, cuộc đối thoại vui vẻ của họ."
Tôi rung lên vì giận dữ. Đúng là ông yêu mến tuổi
trẻ; và tôi sẽ nói chuyện với ai nếu không phải với ông? Chúng tôi đã thảo luận
về đủ mọi thứ: tình yêu, cái chết và âm nhạc. Giờ đây chính ông là người đã làm
tôi im bặt, đã ruồng rẩy tôi. Nhìn ông tôi nghĩ: "Cha không yêu con nữa,
cha đã phản bội con!" Tôi cố làm cho ông hiểu mà không cần nói ra tôi
tuyệt vọng đến dường nào. Tôi hoàn toàn buông trôi trong cơn cuồng loạn. Rồi
thình lình dường như ông nhận ra điều ấy; có lẽ ông hiểu rằng cái thời đùa cợt
nay đã qua, và mối liên hệ giữa chúng tôi đang rạn vỡ. Tôi thấy ông cứng người
lại, và sắp sửa nói với tôi. Anne quay lại tôi:
"Trông cháu không khỏe lắm. Cô xin lỗi đã bắt
cháu học."
Tôi không trả lời. Tôi cảm thấy ghê tởm vì đang ở
một tình trạng mà tôi không thể kiểm soát được nữa. Chúng tôi đã dùng xong bửa
tối. Nơi sân thượng, trong vuông ánh sáng hắt ra từ cửa sổ, tôi nhìn thấy bàn
tay thon dài của Anne khắc khoải tìm đến bàn tay cha tôi. Tôi nghĩ đến Cyril.
Tôi muốn anh ôm tôi vào lòng trên cái sân thượng ấy, tràn ngập ánh trăng và
tiếng dế rả rích. Tôi muốn được vuốt ve, an ủi, làm lành với chính tôi. Cha tôi
và Anne im lặng. Họ có một đêm yêu đương chờ đợi họ, tôi có Bergson. Tôi cố
khóc, cố thương xót cho bản thân, nhưng không thể. Tôi lại cảm thấy thương xót
Anne, như thể biết chắc mình sẽ chế ngự được cô.
PHẦN HAI
MỘT
Tôi nhớ những việc xảy ra sau đó rõ ràng làm sao!
Ý thức của tôi về mọi người cũng như về chính tôi bén nhạy hơn. Bản tính vốn vô
tư, hời hợt, tôi đã sống như thế tự bao giờ. Nhưng vài ngày gần đây đã gây ra
bực bội, đã khiến tôi phải suy tư, nghiền ngẫm nội tâm. Tôi khổ sở với những
cơn truy vấn, và tôi vẫn chưa thể hòa giải với chính mình. "Những cảm
tưởng này," tôi nghĩ, "những cảm tưởng về Anne là ti tiện và ngu si;
cái ước muốn chia rẽ Anne với cha tôi là độc ác," nhưng nói cho cùng, sao
tôi lại hà khắc với mình đến thế? Chẳng phải tôi được tự do phê phán những gì
đã xảy ra? Lần đầu trong đời cái "tôi" của tôi dường như bị chẻ đôi, và tôi khám
phá trong ấy những sức mạnh đối nghịch khiến tôi chới với. Tôi tìm tòi những lý
lẽ tốt đẹp để biện minh, tôi lẩm nhẩm trong đầu, cố gắng thành thật và rồi đột
nhiên cái "tôi" kia nhổm dậy đối đáp những lý lẽ ấy, nói
rằng tôi chỉ dùng chúng để tự dối lòng mà thôi, dù chúng đều có vẻ chân thật.
Nhưng thật tình, chẳng phải cái "tôi" kia mới chính là kẻ sai lầm hay sao? Chẳng
phải cái tâm trí sáng suốt của tôi chính là lỗi lầm tai hại nhất đời tôi? Trên
phòng riêng tôi biện luận với mình hàng giờ trong cố gắng tìm hiểu xem nỗi sợ
hãi và thù nghịch mà Anne đã khơi gợi trong tôi là chính đáng, hay chỉ đơn giản
tôi là một con bé ngu muội, ích kỷ, hư hỏng vì được nuông chìu đang giả vờ làm
người lớn.
Trong khi ấy mỗi ngày tôi càng gầy rọc đi. Trên
bãi biển tôi chẳng làm gì khác hơn là ngủ, và trong giờ ăn tôi vẫn giữ sự im
lặng căng thẳng khiến cho mọi người cuối cùng đều khó chịu.
Và tôi luôn luôn theo dõi Anne. Trong các buổi ăn
tối tôi sẽ nhủ lòng, "Mọi thứ cô ấy làm đều chứng tỏ cô ấy yêu cha mình
tha thiết dường nào. Cỏn ai có thể yêu nhiều hơn nữa? Làm sao tôi có thể giận
cô ấy khi cô ấy mỉm cười với tôi bằng ánh mắt lo âu như thế?" Nhưng rồi cô
sẽ nói, "Khi chúng ta trở lại Paris, Raymond ..." Và ý tưởng cô ấy sẽ
chia sẻ và can thiệp vào cuộc sống của chúng tôi khiến tôi lại bừng giận. Một
lần nữa, cô có vẻ tính toán và lạnh lùng. Tôi nghĩ: "Cô ấy lạnh tanh,
chúng tôi nồng nhiệt. Cô ấy độc đoán, chúng tôi dễ dãi. Cô ấy cách biệt; cô ấy
chẳng mảy may để ý tới những người mà chúng tôi yêu mến. Cô ấy trầm lặng; chúng
tôi vui nhộn. Chúng tôi đây, hai người, và cô ấy sẽ chen tọt vào. Cô ấy sẽ sưởi
bằng ngọn lửa nhiệt tình của chúng tôi và sẽ ấm dần lên. Cô ấy sẽ quấn chúng
tôi trong những khoanh tròn, như một con rắn đẹp," tôi lập lại,
"chính là con rắn đẹp." Và khi Anne chuyền bánh mì qua tôi, thình
lình tôi tỉnh táo. "Mình điên rồi," tôi nghĩ. "Đấy là Anne,
người bạn luôn luôn tử tế với mình, một người khôn ngoan. Nét xa vắng của cô
chỉ là một thói quen, không có gì tính toán trong đó. Sự dè dặt của cô chỉ để
che chắn cô khỏi những nhơ nhớp của cuộc đời. Đó là một dấu hiệu của sự cao cả.
Một con rắn đẹp ..." Tôi thấy mình tái xanh vì hổ thẹn. Tôi nhìn cô, thầm
xin tha thứ. Một đôi khi cô để ý tới nét mặt của tôi và sự ngạc nhiên và quan
tâm như một vầng mây phủ bóng đen trên mặt cô và làm cô cắt đứt nửa chừng câu
nói. Rồi theo bản năng cô quay mắt sang cha tôi; nhưng cái nhìn của ông chẳng
biểu lộ điều gì khác hơn lòng ngưỡng mộ hay thèm muốn. Ông không hiểu lý do của
sự im lặng bất chợt của cô. Từng chút từng chút một, tôi làm không khí khó thở
hơn, và tôi ghê tởm mình bởi thế.
Cha tôi khổ sở đến mức độ mà bản tính của ông cho
phép, nghĩa là, chẳng khổ sở tí gì, bởi ông đang điên mê Anne, ông vô cùng hãnh
diện và hạnh phúc, và với ông không có điều gì khác tồn tại. Tuy nhiên, một
ngày kia khi tôi đang thiu thiu ngủ trên bãi biển sau lượt bơi buổi sáng, ông
ngồi xuống cạnh tôi và chăm chú nhìn tôi. Cảm nhận ánh mắt của ông trên tôi, và
với nét vui vẻ giả tạo mà tôi đã nhanh chóng tạo thành thói quen, tôi sắp rủ rê
ông bơi với tôi khi ông đặt tay lên trán tôi và gọi Anne bằng một giọng buồn
rầu:
"Đến đây mà nhìn con vật bé bỏng này. Nó gầy
như que củi. Nếu đây là kết quả của việc học, nó phải ngưng học ngay!"
Ông nghĩ rằng như thế mọi việc đều ổn thõa, và
không ngờ chi nữa có lẽ đã là vậy nếu ông nói như thế mười ngày trước. Nhưng
hiện nay tôi đã ngụp sâu trong sự phức tạp và giờ giấc dành cho việc học buổi
chiều không làm bận lòng tôi nữa, nhất là từ Bergson đến nay tôi chẳng mở thêm
một trang nào.
Anne lại gần. Tôi vẫn nằm úp mặt trên cát, lắng
nghe bước chân âm thầm của cô. Cô ngồi xuống phía bên kia.
"Có lẽ không phù hợp với con bé," cô
nói. "Nhưng nếu con bé thực sự học một cái gì đó thay vì cứ bước tới bước
lui mãi trong phòng ..."
Tôi phải xoay mình lại và nhìn họ. Làm sao cô biết
tôi không học hành chi cả? Có lẽ cô đọc được ý nghĩ của tôi? Tôi nghĩ là cô có
khả năng ấy. Điều đó làm tôi kinh hoàng. Tôi phản đối.
"Cháu đâu có đi tới đi lui trong phòng!"
"Con có nhớ cậu ấy lắm không?" cha tôi
hỏi.
"Không!"
Điều này không hẳn đúng, nhưng chắc chắn tôi đã
không có thì giờ nghĩ tới Cyril.
"Nhưng dù thế nào, con cũng không khỏe,"
cha tôi quả quyết. "Anne, hãy nhìn cho kỹ. Trông nó như như một con gà bị
vặt trụi lông và nướng trong nắng."
"Cécile, cháu yêu," Anne nói. "Hãy
bình tỉnh lại. Học một chút và ăn thật nhiều. Kỳ thi quả thực quan trọng ..."
"Cháu cóc cần kỳ thi ấy ..." Tôi gào
lên. "Cô không thể hiểu sao? Cháu chẳng cần gì!"
Tôi nhìn thẳng vào mặt cô, một cách tuyệt vọng,
mong cô có thể nhận ra rằng có một thứ khác đang trong cơn nguy biến. Tôi nóng
lòng chờ cô hỏi, "Ơ, có chuyện gì vậy cháu?" và cật vấn tôi, và tôi
phải nói ra tất cả. Rồi tôi sẽ bị chinh phục và cô có thể làm bất kỳ điều gì
với tôi, và tôi sẽ không còn bị dằn vặt đau khổ. Cô đăm đăm nhìn tôi. Tôi có
thể thấy màu xanh thẩm của đôi mắt cô tối sầm lại vì sự tập trung và trách móc.
Rồi tôi hiểu sẽ không bao giờ cô nghĩ đến chuyện tra vấn tôi và do vậy giải phóng
tôi, bởi vì ngay cả khi một ý nghĩ như thế xuất hiện trong đầu cô, những nguyên
tắc đạo đức của cô cũng sẽ ngăn cấm cô làm như vậy. Và tôi, cũng thấy rằng, cô
không có một ý niệm nào về sự xáo động trong tôi. Hay là dù có biết, tôi nghĩ,
cô cũng sẽ rút lui trong khinh miệt và không chấp nhận, chính xác những thứ mà
tôi đáng hưởng! Anne luôn đánh giá mọi việc một cách chuẩn xác; đó là lý do tôi
không bao giờ có thể đồng cảm với cô.
Tôi buông mình xuống và để má áp vào làn cát êm
ấm. Tôi thở dài rất sâu và khởi sự run rẩy. Tôi có thể cảm nhận bàn tay của
Anne, tĩnh lặng và vững chải, trên gáy tôi, giữ tôi yên trong một lúc, đủ lâu
để ngừng cơn kích động của tôi. "Đừng phức tạp hóa cuộc đời của
mình," cô nói. "Cháu đã quá tự mãn và sống động, quá vô tư. Và giờ
đây, cháu lại buồn và chiêm nghiệm nội tâm. Không thích hợp với cháu!"
"Cháu biết," tôi trả lời. "Cháu chỉ
là một đứa trẻ hời hợt, khỏe mạnh, vui nhộn và khờ khạo!
"Đi ăn trưa nhé cháu," cô nói.
Cha tôi đã rời xa chúng tôi; ông ghét những cuộc thảo
luận kiểu ấy. Trên đường về, ông cầm tay tôi. Bàn tay của ông cứng chắc và dễ
chịu; nó đã lau khô những dòng lệ của tôi lần thứ nhất tôi thất vọng vì tình,
nó đã ấp ủ bàn tay tôi trong những phút giây an bình và hạnh phúc toàn hảo; nó
đã lén lút xiết tay tôi những khi chúng tôi cư xử nghịch ngợm, hay phá cười
huyên náo. Tôi nghĩ đến bàn tay của cha tôi trên tay lái, hay lúc cầm chìa khóa
ban đêm và kiếm tìm vô vọng ổ khóa; bàn tay của ông trên bờ vai một người đàn
bà, hay khi kẹp một điếu thuốc lá --- bàn tay không còn có thể làm gì cho tôi
nữa. Tôi xiết chặt nó. Quay sang tôi, ông mỉm cười.
HAI
Hai ngày trôi qua. Tôi quanh quẩn mệt nhoài với ám
ảnh là Anne sẽ phá hỏng cuộc đời chúng tôi. Tôi không tìm cách gặp Cyril. Anh
có thể an ủi và làm tôi vui thú hơn, nhưng đó không phải là điều tôi muốn. Tôi
lại có một cảm giác hài lòng nào đó trong việc đặt ra những câu hỏi không lời
giải, nhắc nhở những ngày tháng cũ, và lo sợ những ngày sẽ đến. Trời thật nóng.
Tôi khép các cửa chớp để phòng tối lờ mờ, nhưng dù vậy không khí vẫn nặng và
ẩm. Tôi nằm đờ nhìn lên trần, chỉ lăn trở qua chỗ mát hơn trên tấm trải giường.
Tôi không ngủ được. Tôi thường xuyên mở máy hát ở cuối giường. Tôi chọn những
dĩa hát nhịp chậm rả rời, không làn điệu du dương. Tôi đốt thuốc lá liên miên
và cảm thấy mình đồi bại, điều này càng khiến cho tôi khoái trá. Nhưng tôi không
bị lừa dối bởi trò chơi giả vờ này: tôi vẫn buồn và hoang mang.
Một buổi chiều chị người làm gõ cửa phòng và nói
một cách bí mật: "Có ai đó dưới nhà." Tôi nghĩ ngay đến Cyril và
xuống lầu. Không phải Cyril, mà là Elsa. Chị chào tôi nồng nhiệt. Nhìn chị, tôi
ngạc nhiên trước nhan sắc mới của chị. Cuối cùng chị cũng có một làn da nâu mịn
màng, và chị trang điểm tỉ mỉ và rạng ngời tươi trẻ.
"Chị đến lấy va-li," chị giải thích.
"Juan có mua mấy cái áo đầm cho chị, nhưng không đủ, và chị cần những vật
dụng của chị."
Trong một thoáng tôi tự hỏi Juan là ai, nhưng tôi
không tra vấn. Tôi hài lòng vì Elsa trở lại. Chị đem đến vầng hào quang của một
cô gái bao, của các quầy rượu, của những đêm vui, nhắc tôi những ngày hạnh
phúc. Tôi nói với chị là tôi vui lắm được gặp lại chị, và chị quả quyết rằng
chúng tôi luôn luôn tương đắc vì chúng tôi có cùng sở thích. Tôi cố nén một cái
rùng mình nhẹ và đề nghị lên phòng để tránh gặp Anne và cha tôi. Khi tôi nhắc
đến cha tôi, đầu Elsa giật khẽ và tôi tự hỏi chị còn yêu cha tôi nữa không, mặc
dù Juan và các chiếc áo. Tôi cũng nghĩ rằng ba tuần trước tôi đã không thể nhận
ra cái nguẩy đầu ấy của chị.
Trên phòng, tôi lắng nghe chị sôi nổi mô tả cuộc
sống xa hoa, phù phiếm của chị ở những địa chỉ sang trọng vùng Riviera. Các ý
nghĩ rối bời hình thành trong óc tôi, một phần bởi bề ngoài tươi tốt hơn của
chị. Cuối cùng chị ngừng nói, có lẽ vì tôi nín thinh. Chị đi mấy bước, và không
quay đầu lại, bất thần hỏi, "Raymond có hạnh phúc không?" Trong phút
chốc tôi lập tức hiểu rằng tôi cần nói với chị.
"Nói 'Hạnh phúc' là hơi quá lố. Anne chẳng
cho cha em một cơ hội nào để nghĩ rằng ông không hạnh phúc. Cô ấy khôn khéo
lắm."
"Rất mực!" Elsa thở dài.
"Chị không biết cô ấy đã thuyết phục cha em
làm gì đâu! Cô ấy sắp kết hôn với cha em..."
Elsa quay gương mặt kinh hoàng sang tôi.
"Kết hôn với ông ấy? Raymond thật tình muốn
cưới vợ?"
"Vâng," tôi trả lời. "Raymond sắp
sửa lập gia đình."
Một ham muốn đột ngột được cười to vướng nơi cổ
họng tôi. Tay tôi run bây bẩy. Elsa khụy xuống, làm như vừa bị tôi đánh trúng.
Tôi không thể để chị ấy gậm nhấm cái ý tưởng rằng cha tôi đã tới lứa tuổi thích
hợp cho hôn nhân, rằng ông không thể sống những ngày còn lại với các ả giang
hồ. Tôi nghiêng mình tới trước và hạ giọng để tạo một ấn tượng sâu sắc hơn.
"Không thể để cho việc ấy xảy ra, Elsa. Cha
em khổ sở lắm. Đó là một tình trạng không chấp nhận được, chị thừa sức
hiểu."'
"Vâng," chị nói. Dường như chị bị mê
hoặc bởi lời nói của tôi.
"Chị chính là người em mong đợi," tôi
tiếp tục. "Bởi chị là người duy nhất có thể sánh với Anne. Chỉ có chị mới
đạt tiêu chuẩn của Anne."
Dường như chị cắn mồi. "Nhưng nếu ông ấy cưới
vợ, hẳn ông ấy đã yêu!" chị cãi.
"Nhìn đây, Elsa, chính chị mới là người mà
cha em yêu! Đừng nói với em là chị không biết điều đó."
Chị chớp mắt, và quay đi dấu niềm khoái trá và hy
vọng mà lời nói của tôi đưa đến. Tôi như bị thôi miên, nhưng tôi biết tôi phải
nói gì với chị.
"Chị không thấy sao? Anne lải nhải mãi về
hạnh phúc lứa đôi, và những chuyện khác, và cuối cùng cô ấy tóm được cha em."
Tôi ngạc nhiên với câu nói của mình. Bởi lẽ, dù
diễn đạt khá thô thiển nhưng chúng đúng là điều tôi nghĩ.
"Nếu họ cưới nhau, cuộc đời của cả ba người
chúng ta sẽ hỏng bét, Elsa! Cha em phải được bảo vệ. Ông ấy chỉ là một đứa bé
to xác mà thôi."
Tôi lập lại "đứa bé to xác" và nhấn
mạnh. Tôi ý thức rằng có lẽ tôi đã quá cường điệu nhưng tôi trông thấy đôi mắt
ngọc bích xinh đẹp của Elsa đầy thương cảm và tôi trở nên, như trong kinh cầu:
"Giúp em với, Elsa! Cho em sự trợ giúp của
chị! Vì lợi ích của chị! Vì lợi ích của cha em! Và tình yêu mà hai người đã cho
nhau!"
Tôi nói tiếp sotto voce: "và lợi ích của John Tàu Phù!"
"Nhưng chị có thể làm được gì?" Elsa van
lơn. "Dường như không một cách gì."
"Nếu chị nghĩ rằng không có cách gì, chị hãy
quên đi," tôi buồn bã nói.
"Con mụ chó đẻ!" Elsa thì thào.
"Chị nói chính xác," tôi đáp, quay mặt
đi dấu sự hài lòng.
Elsa tươi hẳn ra. Chị trút cạn tâm tình. Chị đã bị
phụ phàng, chị nói, nhưng bây giờ chị sẽ chứng tỏ cho con mụ gian tà ấy biết là
chị, Elsa Mackenbourg, có thể làm được gì. Và dĩ nhiên cha tôi yêu chị; chi
luôn luôn biết là cha tôi yêu chị. Ngay cả khi ở bên Juan, chị cũng không thể
gạt Raymond khỏi tâm trí chị. Chị chưa bao giờ nhắc đến hai chữ hôn nhân với
Raymond, và chị luôn luôn làm ông hạnh phúc. Và chị chưa thử một lần... Đến lúc
ấy tôi không thể chịu đựng chị hơn nữa. "Elsa," tôi nói, "gặp
Cyril và nhờ anh ấy làm ơn dùm em, nếu có thể, cho chị đến ở cùng với mẹ của
anh. Nói rằng chị cần nơi trú ngụ. Em chắc anh ấy sẽ xin được. Nói với anh ấy
em sẽ gặp anh ấy sáng mai, và ba đứa chúng ta sẽ bàn bạc tình hình."
Ở ngưỡng cửa, dụng ý khôi hài, tôi thêm vào:
"Chị đang chiến đấu cho tương lai của chị, Elsa!"
Chị nghiêm nghị đồng ý, như thể không có mươi lăm,
hai mươi tương lai dưới hình thức những người tình sẳn sàng bảo bọc chị. Tôi
ngắm chị yểu điệu bước đi trong nắng. Tôi nghĩ, trong một tuần thôi, cha tôi sẽ
muốn có lại chị.
Đã ba giờ rưởi. Lúc ấy cha tôi hẳn đang gối đầu
trên cánh tay Anne, và cô ấy, đẹp mặn mà, uể oải trong sức nóng của lạc thú và
hạnh phúc, hẳn cũng thiêm thiếp giấc nồng. Tôi bắt đầu vẽ ra hết kế hoạch này
đến kế hoạch khác, không dừng lại suy ngẫm. Trong phòng, tôi bước loanh quanh
giữa cửa phòng và cửa sổ, thỉnh thoảng lại nhìn ra mặt biển hiền hòa trải theo
bờ cát. Tôi tính toán những cơ may, những nguy hiểm và dần dà tôi vượt qua mọi
chướng ngại. Tôi cảm thấy mình tinh ranh hiểm ác, và đợt sóng ghê tởm bản thân
vỗ đập hồn tôi từ khi khởi sự trò chuyện với Elsa giờ đã nhường cho cảm giác tự
đắc với khả năng của mình.
Khỏi cần nói nó đã tan tành khi chúng tôi xuống
bãi bơi với nhau. Vừa nhìn thấy Anne tôi đã tràn trề hối hận và tôi cố gắng hết
mực để chuộc tội lỗi của mình. Tôi xách giỏ cho cô, tôi chạy ào đến với khăn
mỏng quấn người của cô khi cô bước lên bờ. Tôi chăm chú nhìn cô và nói những
lời ngọt ngào nhất. Đương nhiên sự thay đổi đột ngột của tôi sau những ngày im
lặng vừa qua đã khiến cô ngạc nhiên. Cha tôi sung sướng lắm. Anne mỉm cười với
tôi và vui vẻ hẳn lên. Tôi nghĩ đến những từ ngữ đã dùng để nói về cô với Elsa.
Làm sao tôi có thể nói như thế được, và làm sao tôi có thể chịu đựng cái ngớ
ngẩn vô lý của Elsa? Ngày mai tôi sẽ khuyên chị ra đi, nói rằng tôi đã sai lầm.
Mọi chuyện sẽ trở lại như xưa, và, nói cho cùng, tại sao tôi không nên gắng học
để thi đỗ? Một mảnh bằng đại học chắc hẳn sẽ có lợi về sau.
"Phải không ạ?" tôi hỏi Anne. "Có
phải một tấm bằng đại học sẽ hữu dụng?"
Cô nhìn tôi và phá lên cười. Tôi cười theo, sung
sướng vì cô vui tươi đến thế. "Cháu thật là hết ý!" cô nói.
Hẳn là tôi hết ý, và cô sẽ nghĩ tôi càng hết ý hơn
nếu cô biết mưu mô của tôi. Tôi tha thiết muốn kể cho cô tất cả, để cô thấy tôi
tuyệt vời dường nào. Tôi muốn nói với cô: "Cô có tưởng tượng là cháu sẽ
làm cho Elsa giả đò yêu Cyril không? Chị ấy sẽ ở nhà của anh và chúng ta sẽ
thấy họ cùng dong thuyền buồm, dạo trong rừng hay trên đường phố. Elsa sẽ rất
đáng yêu. Dĩ nhiên chị ấy không đẹp như cô. Chị ấy có thứ nhan sắc khêu gợi
khiến cho đàn ông phải quay đầu lại. Cha em sẽ không thể chịu được. Ông không
bao giờ có thể để một người đẹp đã từng sống với ông sớm có tình nhân mới, và,
phải nói, ngay trước mắt ông, hơn nữa lại là một thanh niên trẻ trung hơn. Cô
hiểu mà, Anne, ông ấy sẽ muốn giành lại chị ấy mặc dù vẫn yêu cô, để nâng cao
nhuệ khí của ông ấy. Ông ấy rất phù phiếm, hoặc thiếu tự tin, ta muốn hiểu cách
nào cũng đúng. Elsa, dưới sự điều khiển của cháu, sẽ làm tất cả những gì cần
thiết. Ngày ông phản bội cô chắc chắn rồi sẽ đến. Và cô không chịu được, phải
không? Cô không phải là một trong số những người đàn bà có thể san sẻ tình yêu.
Do đó cô sẽ ra đi. Và đó chính là điều cháu muốn. Thật ngốc nghếch, cháu biết,
cháu tức giận cô vì Bergson, vì cái nóng. Cháu còn tưởng tượng ... Cháu chẳng
dám nói cho cô biết đâu, nó kỳ cục và siêu thực quá. Vì vấn đề thi cử mà cháu
có thể cắt đứt quan hệ với cô -- cô, bạn thân của mẹ cháu, của chúng cháu ... Và sẽ hữu dụng, phải không ạ, có
một văn bằng đại học?" Rồi: "Phải không ạ?" tôi nói lớn.
"Phải không cái gì?" Anne hỏi. "Bằng đại học hữu dụng phải
không?"
"Vâng," tôi đáp.
Nói cho cùng, tốt nhất đừng nói gì với cô; có lẽ
cô không hiểu được. Có những điều Anne hoàn toàn không hiểu. Tôi chạy xuống
biển phía sau cha tôi và vật lộn với ông. Một lần nữa tôi có thể nô đùa trong
sóng nước, bởi lòng tôi thanh thản. Ngày mai tôi sẽ đổi phòng; tôi sẽ dọn lên
gác mái với mớ sách giáo khoa. Nhưng sẽ không có Bergson trong đó; không cần
phải thái quá! Hai giờ mỗi ngày tôi sẽ tập trung học trong cô liêu. Tôi tưởng
tượng tháng Mười tôi sẽ thi đỗ vẻ vang, và nghĩ đến tiếng cười ngạc nhiên của
cha tôi, sự chấp thuận của Anne, và văn bằng của tôi. Tôi sẽ thông thái, lịch
lãm, xa vắng một tí như Anne. Không chừng tôi là một trí thức bẩm sinh? Chẳng
phải tôi có khả năng vạch một kế hoạch vững chắc, hợp lý, có lẽ ghê tởm, nhưng
hợp lý? Còn Elsa thì sao? Tôi biết cách kêu gọi bản tính nhẹ dạ và ủy mị của
chị ấy, và chỉ trong vòng vài phút đã thuyết phục được chị, khi mà mục tiêu duy
nhất của chị lúc trở lại là để thu thập hành lý. Tôi cảm thấy kiêu hãnh: tôi đã
tóm gọn chị, tìm ra nhược điểm, và cẩn thận sử dụng ngôn từ. Lần đầu trong đời,
tôi biết đến lạc thú sâu đậm của sự phân tích tâm hồn người khác, và điều khiển
họ theo ý mình. Đó là một kinh nghiệm mới; trong quá khứ tôi thường quá bồng
bột, và nếu tôi có tiến gần đến chỗ hiểu được một ai, chỉ là may mắn mà thôi.
Giờ đây bỗng nhiên tôi có được một ý niệm loáng thoáng về cơ chế tuyệt vời của
phản xạ của con người, và quyền lực nằm trong từ ngữ. Tôi rất tiếc tôi đã đến
bằng lời gian dối. Sẽ có một ngày tôi điên mê một người, và sẽ phải mỏi mệt,
dịu dàng tìm kiếm con đường dẫn tới trái tim của người ấy.
BA
Sáng hôm sau trên đường đến biệt thự của Cyril,
tôi cảm thấy kém tin tưởng rất nhiều vào quyền lực trí tuệ của mình. Để mừng sự
quy thuận, tối hôm trước tôi đã uống khá nhiều và vui hơn mức cần thiết. Tôi
nói với cha tôi rằng tôi sẽ chăm học để đoạt lấy mảnh bằng, và sẽ giao du với
giới trí thức mà thôi; tôi muốn nổi tiếng và tẻ nhạt. Tôi nói với cha tôi rằng
ông cần áp dụng những mánh khóe gây tai tiếng từng có để làm bệ phóng cho nghề
nghiệp của tôi. Chúng tôi cười đùa ầm ĩ, ba hoa những câu nhăng nhít nhất. Anne
cũng cười, dễ dãi, nhưng không to như chúng tôi. Khi tôi quá đà, cô nín bặt.
Nhưng sự đùa nghịch của chúng tôi đã làm cha tôi hạnh phúc đến độ cô không tìm
cách chấm dứt nó. Rồi họ cũng đi ngủ, sau khi sửa lại chăn mền ủ ấm cho tôi.
Tôi cảm ơn họ chân thành, và nói rằng tôi sẽ không làm được gì nếu thiếu họ.
Cha tôi không trả lời, nhưng Anne có vẻ như sắp nói ra một ý kiến quyết liệt.
Vừa lúc cô nghiêng qua, tôi đã thiếp đi. Đến giữa khuya tôi thấy khó chịu trong
người, và sáng hôm sau là lần thức giấc tồi tệ nhất trong đời mà tôi còn nhớ.
Vẫn ngầy ngật mệt mỏi, tôi lê bước vào rừng, không buồn nhìn biển hay bầy hải
âu xao xác.
Cyril đứng ở cổng vườn. Anh chạy đến, đưa tay ôm
tôi, và giữ chặt, nói không đầu không đuôi.
"Anh lo quá! Ô, em yêu! Đã lâu lắm rồi! Anh
không biết em đang làm gì, có bị người đàn bà ấy đày đọa không. Anh chưa bao
giờ khổ sở như thế này. Có nhiều lần anh lảng vảng trong cái vịnh nhỏ trước nhà
em suốt buổi chiều, hy vọng ... Anh không biết anh yêu em nhiều đến thế!"
"Em cũng không biết," tôi đáp.
Thực tình mà nói, tôi vừa ngạc nhiên vừa cảm động,
nhưng tôi không thể bày tỏ cảm xúc của mình vì tôi vẫn còn khó chịu bởi dư
chứng của cơn say.
"Em xanh mướt à!" anh nói. "Từ nay
trở đi anh sẽ chăm sóc em. Anh sẽ không để cho em bị đối xử tồi tệ."
Tôi biết đó là sự thêm thắt của Elsa và tôi hỏi
Cyril rằng mẹ của anh nghĩ gì về Elsa.
"Anh giới thiệu chị ấy là bạn của em, mồ côi.
Thật ra chị ấy khá dễ mến; chị ấy kể cho anh nghe hết về người đán bà đó. Thật lạ lùng sao với gương mặt thanh
tú, quý phái như thế mà bà ta lại có thể là một người phóng đãng."
"Elsa có lắm cảm xúc bi hài," tôi yếu ớt
nói. "Nhưng em sắp nói với chị ấy ..."
"Anh, cũng vậy, có chuyện muốn nói với
em," Cyril ngắt lời. "Cécile, anh muốn cưới em."
Tôi hoảng hồn mất một lúc. Tôi bắt buộc phải làm
hay nói một điều gì đó. Phải chi tôi không đang ngất ngư vì bệnh!
"Anh yêu em," Cyril nói, vào tóc tôi.
"Anh sẽ bỏ học luật. Bác của anh có hỏi anh muốn làm việc cho ông ấy
không. Anh hai mươi sáu tuổi. Anh không còn là một cậu bé nữa. Anh nghĩ về
chuyện này một cách nghiêm túc. Em thấy sao?"
Tôi tuyệt vọng tìm một câu rỗng tuếch, không hẹn
ước. Tôi không muốn kết hôn với anh. Tôi yêu anh, vâng, nhưng tôi không muốn
làm vợ anh. Tôi không muốn làm vợ ai; tôi mệt lắm.
"Có lẽ được .. ," tôi ấp úng. "Cha
em ..."
"Anh sẽ đối phó với cha em," Cyril nói.
"Anne sẽ không chấp thuận," tôi nói.
"Cô ấy không cho rằng em đã lớn. Nếu cô ấy nói không, cha em sẽ nói không.
Em đang kiệt lực, Cyril. Những xúc động này làm em mệt lã. Elsa kia rồi!"
Elsa mặc chiếc áo ngủ dài mỏng thướt tha; trông
chị tươi tắn, rạng rở. Còn tôi thì bạc nhược, gầy gò. Cyril và Elsa đều khỏe
mạnh và hăng hái khiến tôi càng thêm nảo ruột. Chị rối rít cả lên, làm như tôi
mới trốn khỏi trại tù. Tôi ngồi xuống.
"Raymond khỏe không em?" chị hỏi.
"Ông ấy có biết chị ở đây không?"
Chị có nụ cười hạnh phúc của một người đã tha thứ
và đầy hy vọng. Làm sao tôi nói với chị rằng cha tôi đã quên sự có mặt của chị?
Làm sao tôi giải thích với Cyril rằng tôi không muốn kết hôn với anh? Tôi nhắm
nghiền mắt. Cyril đi lấy cà phê. Elsa thao thao nói. Rõ ràng chị nghĩ tôi là
một người khôn ngoan mà chị có thể hoàn toàn trông cậy. Cà phê đậm và thơm. Mặt
trời sáng và ấm. Tôi cảm thấy khỏe hơn một ít.
"Chị suy nghĩ mãi, nhưng vẫn không tìm ra lối
thoát," Elsa nói.
"Không có lối nào," Cyril nói. "Cha
em đang si mê, ta không làm được gì đâu."
"Ô, được chứ!" tôi nói. "Hai người
chẳng có óc tưởng tượng gì cả."
Tôi khoan khoái vì họ bám vào từng chữ của tôi. Họ
lớn hơn tôi mười tuổi, vậy mà họ chẳng nghĩ ra một ý tưởng nào! Tôi lên giọng
kẻ cả: "Đó là một vấn đề tâm lý học."
Tôi tiếp tục giải thích kế hoạch của tôi. Họ đưa
ra những lập luận chống đối như tôi đã làm hôm qua và tôi cảm thấy đặc biệt vui
sướng trong việc phản bác. Tôi thấy phấn khởi trở lại khi cố gắng thuyết phục
họ rằng kế hoạch của tôi là khả thi. Nhưng khi phải chứng minh vì sao không nên
thi hành kế hoạch đó, lý lẽ của tôi lung lay.
"Anh không thích mưu kế rắc rối kiểu
ấy," Cyril do dự. "Nhưng nếu đó là cách duy nhất giúp em kết hôn với
anh, anh sẽ làm."
"Chuyện ấy không hoàn toàn tùy thuộc
Anne," tôi nói.
"Nhưng em dư biết là nếu cô ta ở lại, em sẽ
phải kết hôn với người mà cô ta chọn," Elsa nói.
Có lẽ đúng. Tôi có thể hình dung ra cảnh Anne giới
thiệu tôi trong tiệc sinh nhật hai mươi tuổi với một thanh niên cũng có bằng
đại học như tôi, để bảo đảm một tương lai tươi sáng, vững bền và chung thủy.
Chính ra, một người tương tự Cyril! Tôi phì cười.
"Làm ơn đừng cười," Cyril nói. "Nói
với anh rằng em sẽ ghen tương khi anh giả vờ yêu Elsa. Làm sao em có thể chịu
đưng ý tưởng ấy dù chỉ trong giây lát? Em có yêu anh không?"
Anh nói rất khẽ. Elsa đã kín đáo bỏ đi, chỉ còn
lại chúng tôi. Tôi nhìn gương mặt căng thẳng, làn da nâu và đôi mắt sẫm tối của
anh. Tôi có một cảm giác lạ lùng khi nghĩ rằng anh yêu tôi. Tôi nhìn đôi môi đỏ
tươi của anh, rất gần môi tôi. Tôi không cảm thấy mình trí thức nữa. Anh cúi
xuống, môi chúng tôi chạm vào nhau, và anh hôn tôi đắm đuối. Tôi vẫn ngồi, mắt
vẫn mở, miệng anh kề lên miệng tôi, nóng và cứng. Một rung động nhè nhẹ lan
trong cơ thể tôi. Anh ngừng một phút, rồi đôi môi anh mở ra và những nụ hôn của
chúng tôi nhanh chóng trở thành cấp bách, thành thạo, quá thành thạo. Tôi hiểu
ra tôi có năng khiếu hôn hít con trai trong nắng ấm hơn là học thi. Tôi rứt
khỏi anh, lấy hơi thở.
"Cécile, chúng ta phải chung sống với nhau,
mãi mãi! Trong khi ấy anh sẽ dự trò chơi với Elsa!"
Tôi không biết tính toán của tôi đúng hay sai.
Nhưng là tên đầu xỏ, tôi nghĩ, tôi có thể ngưng lại khi nào tôi muốn.
"Em nhiều ý tưởng quá," Cyril nói với nụ
cười đặt biệt của anh, nó làm một góc môi nhếch lên và trông anh như một tay
thảo khấu bảnh trai.
Và đó là cách mà tôi đã mở đầu tấn bi kịch, mặc dù
óc suy xét khôn ngoan của tôi. Đôi khi tôi nghĩ tôi sẽ trách mình ít hơn nếu
hôm đó tôi bị xúi giục bởi lòng thù ghét và bạo động, chứ không phải bởi sự trì
độn, mặt trời và những nụ hôn của Cyril.
Khi từ giã những người đồng dự mưu một giờ sau đó,
tôi lại bồn chồn lo ngại. Tuy nhiên, vẫn có lý do để tôi an tâm; kế hoạch của
tôi có thể tịt ngòi vì lòng đam mê chân thành của cha tôi với Anne có lẽ sẽ giữ
cho ông chung thủy. Ngoài ra, cả Cyril lẫn Elsa đều không thể làm gì nếu không
có sự thông đồng của tôi. Nếu cha tôi có dấu hiệu mắc bẫy, tôi có thể tìm cách
chấm dứt toàn bộ sự việc. Nhưng vẫn thú vị nếu ta cứ thi hành kế hoạch, và thử
xem phán đoán về tâm lý của tôi đúng hay sai.
Hơn nữa Cyril yêu tôi và đã hỏi cưới tôi. Điều này
đủ làm tôi ngây ngất. Nếu anh có thể chờ hai năm nữa, cho tôi đủ thời gian
trưởng thành, tôi sẽ nhận lời anh. Chưa gì tôi đã tưởng tượng ra cảnh tôi với
Cyril, nằm ngủ bên anh, không bao giờ lìa xa. Mỗi Chúa Nhật chúng tôi sẽ đi ăn
trưa với Anne và cha tôi, đôi vợ chồng hạnh phúc, và thỉnh thoảng có thể mời
thêm mẹ của Cyril, một chấm phá cuối cùng cho bức tranh gia đình.
Tôi thấy Anne tại sân thượng trên đường cô xuống
bãi gặp cha tôi. Cô đón tôi với một nụ cười trêu chọc mà người ta thường dành
cho những kẻ say mèm đêm trước. Tôi hỏi cô định nói gì với tôi khi tôi thiếp
ngủ, nhưng cô chỉ cười và bảo rằng nó có thể làm tôi cáu giận. Khi ấy cha tôi
từ dưới nước bước lên. Vai rộng và bắp thịt gân guốc, tôi nghĩ là ông tuyệt
vời. Tôi xuống nước với Anne, cô bơi chầm chậm đầu ngẫng cao khỏi mặt nước để
giữ tóc không ướt. Sau đó cả ba chúng tôi nằm dài úp mặt trên cát, tôi ở giữa.
Chúng tôi im lặng và hòa bình.
Ngay lúc ấy một chiếc thuyền xuất hiện sau ghềnh
đá, buồm căng gió. Cha tôi là người đầu tiên thấy nó.
"Vậy là Cyril không chịu nỗi rồi!" cha
tôi cười nói. "Chúng ta có nên tha thứ cho cậu ấy không, Anne? Nói cho
cùng, cậu ấy là một người tốt."
Tôi ngẫng đầu lên, đánh hơi sự nguy hiểm.
"Mà cậu ấy đang làm gì thế?" cha tôi
hỏi. "Cậu ấy không lái thuyền vào. A! Cậu ấy không chỉ một mình."
Anne cũng quay đầu lại nhìn. Con thuyền lướt ngang
vũng biển trước mặt chúng tôi, trước khi đổi hướng. Tôi có thể nhận ra nét mặt
của Cyril. Tôi âm thầm cầu nguyện cho anh biến mất, nhưng tôi nghe cha tôi kêu
thảng thốt:
"Elsa kìa! Cô ấy làm trò khỉ gì nơi đó?"
Ông quay sang Anne. "Thật không thể tin nỗi!
Hẳn cô ta đã vồ được con mồi xấu số và bắt bà cụ phải chịu đựng."
Nhưng Anne không nghe cha tôi nói; cô đang quan
sát tôi. Tôi nhìn cô rồi vùi mặt trong cát để dấu nỗi hổ thẹn. Anne đưa tay ra
và sờ lên cổ tôi.
"Nhìn cô này. Cháu có phiền trách cô không?"
Tôi mở mắt. Cô khom xuống, lo lắng, hầu như van
nài. Lần đầu cô đối xử với tôi như một người bén nhạy với những cảm giác buồn
vui cũng chính là ngày mà ... Tôi rên khẽ và quay đầu sang cha tôi để rứt khỏi
tay cô. Ông đang nhìn theo con thuyền.
"Tội nghiệp cháu tôi," Anne nói rất khẽ,
"tội nghiệp bé Cécile! Cô nghĩ rằng tất cả đều do lỗi của cô. Có lẽ cô
không nên nghiêm khắc với cháu đến thế. Cô không bao giờ muốn làm cháu đau khổ.
Cháu tin cô không?"
Cô dịu dàng vuốt tóc và gáy tôi. Tôi nằm thật yên.
Tôi có cùng một cảm xúc như khi một làn sóng rút ra biển kéo theo lũ cát dưới
thân. Chưa bao giờ sự giận dữ cũng như ham muốn hoạt động một cách mãnh liệt
đến thế trong tôi, khi mà lòng mong ước của tôi ngay trong giây phút ấy là được
thất bại nảo nề. Uớc muốn của tôi là bỏ ngang những kế hoạch và phó thác hoàn
toàn trong tay cô suốt cuộc đời còn lại. Chưa bao giờ trong đời tôi đã mất hết
tự chủ vì một cảm giác bất lực tuyệt đối. Tôi nhắm mắt. Dường như tim tôi ngừng
đập.
BỐN
Cho đến nay cha tôi vẫn không biểu lộ một tình cảm
nào khác hơn sự ngạc nhiên. Về nhà, chị giúp việc báo với ông rằng Elsa đã đến
lấy va-li, nhưng không nói Elsa có ghé thăm tôi. Là một thôn nữ có đầu óc lãng
mạn, hẳn chị ưa thích lắm những thay đổi trong gia đình tôi từ khi chị vào làm,
nhất là những thay đổi trong phòng ngủ.
Cha tôi và Anne, trong cố gắng bù đắp cho tôi, đã
nuông chìu tôi đến độ lúc đầu tôi không chịu được. Mặc dù là người tự chuốc họa
vào thân, tôi đã sớm đổi ý, không thấy dễ chịu gì lắm khi phải chứng kiến Cyril
và Elsa tay trong tay tản bộ, phô bày mọi dấu hiệu vui sướng bên nhau. Tôi
không được đi thuyền buồm với anh nữa, lại còn phải ngắm Elsa lướt ngang, tóc
bay bay trong gió, như tôi trước đây. Khá dễ cho tôi dửng dưng quay đi mỗi lần
chúng tôi gặp nhau, như thường gặp: trong rừng, trong làng, và trên đường. Anne
sẽ liếc tôi, khởi đầu một đề tài mới, và đặt tay lên vai tôi an ủi. Có bao giờ
tôi nhắc đến sự tử tế đến dường nào của cô hay chưa? Lòng tốt của cô bắt nguồn
từ trí thông minh, hay chỉ là một phần của sự tự chủ của cô, tôi không rõ.
Nhưng cô có một tài năng thiên phú trong việc chọn lựa những từ ngữ khéo léo,
tế nhị. Nếu tôi thật sự đau khổ bởi Cyril, có lẽ tôi đã không thể tìm đâu ra
một nguồn an ủi tốt lành hơn.
Vì cha tôi không tỏ ra ghen tuông, nên tôi chẳng
lo lắng, và cứ để mọi việc trôi đi. Nhưng khi nhận thấy cha tôi quý mến Anne,
tôi lại khá khó chịu vì mưu kế của mình đã bất thành. Một ngày nọ trên đường ra
nhà bưu điện, cha tôi và tôi vượt qua Elsa. Chị giả vờ không nhìn thấy chúng
tôi, nhưng cha tôi quay đầu lại huýt sáo ngạc nhiên, như thể chị là một người
xa lạ.
"Nghe này, sao bây giờ cô ấy đẹp thế?"
"Khi yêu người ta đẹp hơn," tôi nói.
Ông có vẻ ngạc nhiên. "Phải nói là, con tiếp
nhận sự việc điềm đạm lắm!"
"Ta có thể trông mong gì hơn? Cyril và Elsa
cùng lứa tuổi. Con nghĩ chuyện đó đương nhiên phải xảy ra."
"Nếu không có Anne, không hẳn là không thể
tránh được!" Ông giận dữ nói. "Con đừng nghĩ răng cha có thể để mặc
cho thằng nhãi ranh cướp trên tay ngưòi tình của cha, trừ phi cha muốn."
"Có Anne hay không cũng thế thôi, tuổi tác
mới là điều đáng kể." tôi nghiêm trang nói.
Ông nhún vai. Trên đường về tôi nhận thấy ông tư
lự. Có lẽ ông nghĩ rằng Cyril và Elsa đều trẻ trung, và khi cưới một người đàn
bà trạc tuổi mình, ông không thuộc về nhóm trai tráng nữa. Tôi có một cảm giác
thắng lợi ngắn ngủi, nhưng khi nhìn các nếp nhăn li ti ở đuôi mắt và đường nhăn
mờ nhạt quanh miệng Anne, tôi lại cảm thấy tội lỗi. Thật dễ dàng làm theo ý
thích xốc nỗi của mình rồi hối hận sau đó.
Một tuần trôi qua. Cyril và Elsa, không có một ý
niệm nào về diễn tiến của tình hình, hẳn phải trông đợi tôi mỗi ngày. Tôi ngại
không dám gặp họ, vì tôi sợ tôi sẽ yếu lòng gây thêm một trò tai quái khác. Mỗi
chiều, tôi lên phòng riêng, giả vờ học bài, nhưng thực sự chẳng làm gì cả. Tôi
tìm thấy một quyển dạy Yoga, và dành hết thì giờ thực tập mọi tư thế. Tôi không
dám cười to sợ Anne nghe thấy. Tôi nói với cô rằng tôi chăm học lắm. Tôi làm
như vì thất tình mà tôi cố gắng giật một mảnh bằng để đền bù. Tôi hy vọng cô
đánh giá tôi cao hơn, và tôi còn đi xa thêm nữa, nhắc lại Kant ở bàn ăn, trước
sự ngỡ ngàng của cha tôi.
Một buổi chiều nọ, quấn mình trong khăn bông cho
giống người Ấn, tôi đang xếp bằng tròn miệt mài ngắm mình trong gương, hy vọng
đạt được một trạng thái nhập định kiểu Yoga thì có tiếng gõ cửa. Tôi nghĩ đó là
chị người làm, và bảo chị ấy cứ vào.
Hóa ra là Anne. Trong một thoáng cô vẫn cúi mặt
nhìn xuống lối đi, rồi cô mỉm cười.
"Cháu đang làm trò gì thế?"
"Yoga," tôi trả lời, "nhưng đó
không phải là một trò chơi. Đó là một triết lý Ấn Độ."
Cô bước lại bàn và cầm quyển sách của tôi lên. Tôi
bắt đầu lo lắng. Sách mở ra ở trang một trăm và những trang trước chằng chịt
các ghi chú của tôi, như "khó hiểu quá" hay "làm mình kiệt sức."
"Cháu thật chăm chỉ," cô nói. "Thế
còn bài luận về Pascal mà cháu đang viết thì sao? Cô chẳng thấy nó ở đâu cả."
Hồi trưa trong bửa ăn tôi có nhắc đến Pascal, ra
điều là tôi đang viết một đoạn ngắn, nhưng, không cần phải nói, tôi nào có viết
một chữ gì. Anne chờ tôi trả lời, nhưng tôi im như thóc, nên cô hiểu ngay.
"Thay vì học, nếu cháu muốn làm trò trống gì
trên này thì đó là việc của cháu, tuy nhiên lại là một vấn đề khác nếu cháu nói
dối với cha cháu và cô. Phải thú thật là khó lòng tin được những hoạt động trí
tuệ bất ngờ này."
Cô ra khỏi phòng, để lại tôi chết điếng trong tấm
khăn bông. Tôi không thể hiểu vì sao cô dùng chữ "nói dối." Tôi nhắc
đến Pascal vì ông thú vị, và tôi nói đến bài luận của tôi với ý định làm cho cô
hạnh phúc, thế mà bây giờ cô lại la mắng tôi. Đã quen với sự rộng lượng mới đây
của cô, thái độ khinh bỉ của cô khiến tôi nhục nhã và phẩn nộ. Tôi quăng bỏ tấm
khăn hóa trang, khoác vội cái quần tây và áo sơ mi cũ và hấp tấp ra khỏi nhà.
Trời nóng kinh hồn, nhưng tôi khởi sự chạy, thôi
thúc bởi cơn giận của tôi, càng bạo liệt hơn vì trộn lẫn với hổ thẹn. Tôi chạy
một mạch đến biệt thự của Cyril, chỉ ngừng lại khi đã tới cửa để lấy hơi thở.
Trong sức nóng gay gắt của buổi chiều, căn nhà dường như to hơn và im vắng một
cách dị thường, đầy bí ẩn. Tôi rón rén lên phòng Cyril; anh đã dẫn tôi đến
phòng của anh khi chúng tôi thăm mẹ anh lần trước. Tôi mở cửa. Anh đang nằm
trên giường, ngủ say đầu gối trên cánh tay. Tôi đứng nhìn anh. Lần đầu trong
đời trông anh yếu ớt và đáng yêu. Tôi khẽ gọi tên anh. Anh mở mắt và bật dậy.
"Kìa em, Cécile! Có chuyện gì thế?"
Tôi ra hiệu cho anh nói nhỏ lại. Nếu mẹ anh lên
tới và bắt gặp tôi trong phòng của anh thì sao? Bà ấy sẽ nghĩ rằng ... mà ai
cũng sẽ nghĩ như vậy ... phải không? Tôi hoảng hốt và bỏ ra cửa.
"Đừng đi!" anh kêu lên. "Lại đây,
Cécile!"
Anh với được cổ tay tôi, cười to, nắm chặt nó
không cho tôi cử động. Tôi quay lại và thấy mặt anh đột nhiên tái mét, có lẽ
cũng hệt như tôi. Anh thả lỏng cổ tay tôi, để rồi ôm tôi và kéo tôi ngã xuống
giường. Chuyện gì phải xảy ra sẽ xảy ra, đầu óc bấn loạn tôi nghĩ thế, chuyện
gì phải xảy ra sẽ xảy ra ...
Bởi lẽ đó là chu kỳ của tình yêu: sợ hãi dẫn tới
khát khao, ân cần và cuồng nộ, và niềm thống khổ ấy hân hoan đi theo sau cơn
hoan lạc. Tôi đã đủ may mắn -- nhờ sự dịu dàng của Cyril -- khám phá ra tất cả
những điều ấy trong ngày hôm đó.
Tôi ở lại với anh khoảng một giờ. Tôi hạnh phúc,
nhưng bối rối cùng cực. Tôi quen nghe người ta bàn luận về hai chữ tình yêu, và
tôi thường khờ khạo nói về nó với chính tôi, như người ta thường làm khi người
ta còn trẻ và ngu muội. Nhưng bây giờ tôi tin là không khi nào tôi còn có thể
nói về tình yêu với một cung cách tàn bạo, tách biệt như thế nữa.
Cyril, nằm bên tôi, mãi miết bàn tới chuyện cưới
xin và cách chúng tôi sẽ luôn luôn bên nhau. Sự im lặng của tôi khiến anh bức
rức. Tôi ngồi dậy, âu yếm nhìn anh, và thì thầm: "Người tình của em!"
Tôi hôn lên đường gân xanh trên cổ anh, thủ thỉ: "Anh yêu! Cyril yêu!"
Tôi không chắc lắm tình cảm của tôi với anh trong
giây phút ấy có phải là tình yêu. Tôi thường hay thay lòng đổi dạ, và tôi không
muốn tự lừa dối mình. Nhưng lúc ấy tôi yêu anh nhiều hơn tôi yêu tôi; tôi có
thể hy sinh cuộc sống của mình cho anh. Khi tôi ra về, anh hỏi tôi có phải tôi
giận anh không. Tôi chỉ cười! Làm sao tôi có thể giận anh khi anh đã ban tặng
tôi một niềm hoan lạc như thế?
Tôi thư thả đi bộ về qua rừng thùy dương. Tôi yêu
cầu Cyril đừng tiễn tôi, sẽ nguy hiểm lắm. Ngoài ra, tôi sợ một thứ gì đó có
thể bộc lộ trên nét mặt hay cử chỉ của tôi. Anne nằm trên ghế xếp ở sân trước,
đọc sách. Tôi đã bịa sẳn một câu chuyện để giải thích tôi đã đi đâu. Nhưng tôi
không cần đến nó. Cô không hỏi tôi một lời nào. Rồi tôi nhớ ra chúng tôi đã cãi
nhau, và tôi ngồi xuống gần cô trong nỗi im lặng chết người. Tôi ngồi bất động,
ý thức về hơi thở của tôi, về những ngón tay run rẩy của tôi, và nhớ Cyril.
Tôi nhón một điếu thuốc lá trên bàn và đánh diêm
châm lửa. Nó tắt ngúm. Tôi lập cập đánh thêm một que diêm khác và mặc dù trời
không gió, nó, cũng thế, tắt ngúm. Trong sự bực dọc cực độ tôi lấy que diêm thứ
ba, và vì một lý do nào đó que diêm này mang một ý nghĩa hệ trọng, có thể vì
Anne đang nhìn tôi chầm chập. Thình lình mọi vật quanh tôi mờ nhòe và chẳng còn
gì cả ngoại trừ que diêm giữa ngón tay tôi, hộp diêm, và đôi mắt của Anne xoáy
lên tôi. Tim tôi đập thùm thụp. Tôi cầm chặt que diêm và quẹt mạnh, nhưng khi
tôi cúi xuống, điếu thuốc của tôi dập tắt nó. Hộp diêm rơi xuống thềm và tôi có
thể cảm nhận cái nhìn dò xét của Anne lướt qua mặt tôi. Sự căng thẳng không thể
nào chịu đựng. Rồi bàn tay của cô luồn dưới cằm tôi, và khi cô nâng nó lên, tôi
nhắm nghiền mắt vì tôi sợ cô đọc được biểu lộ của chúng và nhìn thấy nước mắt
dâng đầy trong đó, nước mắt của mệt mỏi, của khoái lạc, của tủi thẹn. Cô khẽ
vuốt má tôi, rồi thả tôi ra, như thể cô quyết định rằng cứ để mọi việc tự nhiên
xuôi dòng. Rồi cô đốt một điếu thuốc, đặt lên môi tôi và quay lại với quyển
sách của cô.
Có lẽ sự kiện đó đã trở thành biểu tượng. Thỉnh
thoảng khi sờ soạng tìm hộp diêm, tôi lại nghĩ đến giây phút lạ lùng ấy khi bàn
tay tôi dường như không thuộc về tôi nữa, và tôi lại nhớ đến cái nhìn mãnh liệt
của Anne, và sự trống rỗng vây quanh tôi -- cái hư không bát ngát.
NĂM
Sự kiện mà tôi vừa mô tả trên đây không phải là
không có hậu quả của nó. Như một số người khéo kiềm chế và tự tin vào bản thân,
Anne không thích thỏa hiệp. Như khi, ở sân thượng, phải bỏ qua cho tôi, cô đã
vi phạm nguyên tắc của mình. Cô đã, dĩ nhiên, đoán được phần nào, và sẽ rất dễ
dàng nếu cô muốn tôi nói lên tất cả. Nhưng rồi cô nhân nhượng, vì thương hại
hoặc vì thờ ơ. Với cô, dung thứ những khuyết điểm của tôi cũng khó như cố gắng
loại trừ chúng. Trong cả hai trường hợp, cô chỉ bị thúc đẩy bởi bổn phận. Cô
cảm thấy khi kết hôn với cha tôi, cô phải chịu trách nhiệm về tôi. Tôi sẽ chịu
nỗi những lần chê bai thường xuyên của cô nếu như đôi khi cô tỏ ra bực tức,
hoặc có một tình cảm sâu sắc nào đó thay vì chỉ phơn phớt ngoài da. Ta sẽ quen
với lỗi lầm của người khác nếu ta không cảm thấy có nhiệm vụ sửa đổi chúng.
Trong vài tháng cô sẽ không quấy rầy tôi và sự lãnh đạm của cô có lẽ sẽ pha
trộn với cảm tình. Thái độ ấy sẽ thích hợp với tôi. Nhưng nó sẽ không bao giờ
xảy đến với cô, vì ý thức về trách nhiệm của cô nặng nề quá, đặc biệt khi tôi
vẫn còn non trẻ để uốn nắn. Tôi dễ bảo, dù bướng bỉnh.
Do vậy sự thất vọng của cô liên quan đến tôi. Cô
bực với bản thân và để tôi nhìn thấy điều đó. Vài hôm sau lúc chúng tôi đang ăn
trưa, đề tài nóng hổi là việc học bài trong kỳ hè của tôi nổ ra. Tôi phản ứng
khá xốc nổi, và ngay cả cha tôi cũng tỏ ra tức giận. Nhưng chính Anne lại là
người khóa cửa phòng của tôi, mặc dù cô không hề lớn tiếng trong suốt cuộc
tranh cãi. Tôi không biết gì cả, cho đến lúc tôi muốn ra khỏi phòng để lấy một
ly nước. Tôi chưa bao giờ bị nhốt trong phòng, và ban đầu tôi đã hoảng loạn.
Tôi chạy đến cửa sổ, nhưng ở đó không có lối thoát. Rồi tôi quăng mình lên cửa
phòng mạnh đến đỗi vai bị tím bầm. Tôi nghiến răng dùng cái nhíp gắng sức nạy ổ
khóa. Tôi không muốn gọi ai mở cửa cho tôi. Sau đó tôi đứng yên giữa phòng, cố
tập trung tư tưởng, rồi dần dà tôi bình tâm trở lại. Đây là lần đầu tôi tiếp xúc
với sự ác độc. Tôi cảm thấy nó lớn dần trong tôi, như thể các ý nghĩ của tôi là
chất liệu nuôi dưỡng nó. Tôi nằm trên giường, duỗi tay chân, và bắt đầu tính
toán việc trả thù. Sự cuồng nộ của tôi không cân xứng với nguyên nhân gây ra
nó. Quả thật có mấy lần tôi mở cửa và ngạc nhiên thấy mình bị cầm giữ.
Lúc sáu giờ cha tôi đến giải cứu tôi. Tôi ngồi dậy
khi ông bước vào, và mỉm cười với ông. Ông nhìn tôi trong im lặng.
"Con không có điều gì nói với cha sao?"
ông hỏi.
"Về chuyện gì chứ?" tôi nói. "Cha
đã biết chúng ta có những lý lẽ khủng khiếp chẳng đưa tới đâu cả."
Ông có vẻ yên lòng. "Nhưng con cần tử tế với
Anne, hãy kiên nhẫn hơn."
Cách chọn lựa từ ngữ của ông khiến tôi ngạc nhiên: tôi mà kiên nhẫn với Anne? Ngược lại mới
đúng chứ. Tôi hiểu ông nghĩ đến Anne như một người đàn bà mà ông ép uổng con
gái của ông chịu đựng, không phải điều ngược lại. Rõ ràng vẫn còn chỗ cho hy
vọng.
"Con dữ dằn quá," tôi nói. "Con sẽ
xin lỗi cô ấy."
"Con không khổ sở chứ, phải không?"
"Dĩ nhiên là không!" tôi trả lời.
"Và, dù sao, nếu cô ấy và con cãi nhau nhiều, bất quá con sẽ lấy chồng sớm
một chút, vậy thôi!" Tôi biết lời nói của tôi sẽ đánh động hồn ông.
"Con không nên nhìn sự việc theo cách ấy. Con
có phải là Bạch Tuyết đâu! Con sẽ không bỏ cha đi lấy chồng sớm chứ? Cha con
mình sống bên nhau mới hai năm."
Ý tưởng đó thật không thể chịu đựng, với tôi cũng
như với ông. Tôi có thể hình dung ra tôi nỉ non khóc trên vai ông, than vãn một
hạnh phúc đã mất. Nhưng tôi sẽ không bao gồm ông trong mưu kế của tôi.
"Cha biết con thường hay phóng đại. Với một
chút nhường nhịn của đôi bên, Anne và con sẽ hòa thuận."
"Vâng," ông nói. "Dĩ nhiên là thế!"
Hẳn ông đã nghĩ, cũng như tôi trong giây phút ấy,
có lẽ nhường nhịn không thuộc về đôi bên, mà chỉ thuộc về tôi.
"Cha thấy không," tôi nói. "Con
hiểu rất rõ là Anne luôn luôn đúng. Cách sống của cô thật sự tốt đẹp hơn cách
sống của chúng ta, nó sâu sắc hơn."
Ông chực phản đối, nhưng tôi tiếp tục: "Trong
một hai tháng nữa, con sẽ thấm nhuần tư tưởng của Anne, và sẽ không còn những
trận cãi cọ ngu si nào nữa. Chỉ phải kiên nhẫn hơn."
Ông ngạc nhiên ra mặt. Không những ông đánh mất
một người bạn vui tính, mà luôn cả một mảnh đời quá khứ.
"Này, đừng phóng đại nữa!" ông yếu ớt
nói. "Cha biết cuộc sống mà con đã chia sẻ với cha có lẽ không thích hợp
với con, cũng như với cha, về phương diện tuổi tác, nhưng không hề tẻ nhạt hay
buồn thảm. Nghĩ cho cùng, chúng ta chưa bao giờ cảm thấy chán chường hay trầm
uất trong hai năm qua, phải không? Ta không cần thay đổi một cách quyết liệt,
chỉ vì nhận thức của Anne về cuộc đời khác biệt chút ít với nhận thức của chúng
ta."
"Ngược lại là đàng khác," tôi quả quyết.
"Chúng ta phải đi xa hơn những gì con nói, rũ bỏ hoàn toàn lối sống cũ của
chúng ta!"
"Ôi, cha cũng nghĩ thế," người cha đáng
thương của tôi nói, khi chúng tôi bước xuống cầu thang.
Tôi xin lỗi Anne không một chút ngượng ngùng. Cô
nói tôi đừng ái ngại, có lẽ trời nóng là nguyên cớ gây ra tranh cãi giữa chúng
tôi. Tôi cảm thấy hân hoan và phơi phới.
Tôi gặp Cyril trong rừng thùy dương, như đã định.
Tôi báo cho anh các việc cần làm trong những ngày sắp tới. Anh lắng nghe trong
cảm xúc sợ hãi trộn lẫn ngưỡng mộ. Rồi anh ôm tôi vào lòng, nhưng tôi không thể
ở lại vì trời đã về chiều. Tôi ngạc nhiên nhận thấy tôi không muốn lìa xa anh.
Nếu anh tìm tòi những phương cách làm cho tôi gắn bó với anh, có lẽ anh đã tìm
thấy. Thân thể tôi đáp ứng thân thể anh và rực rỡ nở hoa bên anh. Tôi mê đắm
hôn anh, tôi còn muốn làm anh bầm tím, để đêm nay không một giây phút nào anh
có thể quên tôi, và sẽ mơ tưởng đến tôi suốt đêm. Tôi không chịu nỗi cái ý
tưởng của đêm thiếu vắng anh, cạnh tôi, thiếu vắng nỗi cuồng nhiệt đột ngột và
sự mơn trớn dài lâu của anh.
SÁU
Sáng hôm sau tôi cùng với cha tôi đi dạo. Chúng
tôi vui vẻ nói những chuyện bông lơn. Tôi đề nghị quay về làng bằng con đường
băng ngang rừng dương. Khi ấy chính xác là mười giờ ba mươi phút; vừa đúng lúc.
Cha tôi đi trước trên con đường nhỏ, vẹt nhánh của các bụi gai để chúng không
làm trầy sướt chân tôi. Khi ông dừng lại chết trân một chỗ, tôi biết ông đã
nhìn thấy họ. Tôi bước lại gần ông. Họ đây rồi, Cyril và Elsa, nằm trên lớp
thảm lá dương, rõ ràng say ngủ. Mặc dù họ chỉ đóng kịch theo chỉ thị của tôi,
và tôi biết rõ họ không yêu nhau, tuy thế họ trẻ đẹp không ngờ, và tim tôi
không khỏi nhói lên vì ghen tức. Cha tôi trắng nhợt như tờ giấy. Tôi khoác tay
ông.
"Đừng làm phiền họ. Đi thôi!"
Ông lại liếc qua Elsa, chị nằm đó với tất cả vẻ
đẹp tươi mát rực rỡ, mái tóc đỏ hoe và nụ cười nửa miệng. Chị quả tình giống
như một nữ thần trẻ, cuối cùng sa vào chiếc bẫy tình yêu. Rồi ông quay gót, hấp
tấp bước đi. Tôi có thể nghe ông lầm bầm: "Thứ đàn bà lăng loàn!"
"Sao cha lại nói thế? Chị ấy có tự do mà,
phải không?"
"Không phải là điều cha muốn nói! Vấn đề là
con có vui sướng gì không khi thấy cô ấy nằm trong vòng tay Cyril?"
"Con không còn yêu anh ấy," tôi nói.
"Cha cũng không yêu Elsa," ông giận dữ
trả lời. "Nhưng vẫn đau lòng không khác. Nói cho cùng, cha đã từng ...
chung sống với cô ta. Do đó lại càng đau đớn."
Tôi có biết như thế lại càng đau đớn không? Có
chứ, hẳn thế! Chắc ông đã có cảm giác muốn nhảy chồm tới tách lìa họ ra và đoạt
lại tài sản -- hay thứ đã một thời là tài sản.
"Nếu Anne nghe được câu ấy của cha thì
sao!" tôi nói.
"Con định nói gì? Ơ, dĩ nhiên Anne sẽ không
hiểu. Cô ấy sẽ thấy khủng khiếp, ai cũng sẽ có phản ứng như vậy thôi! Nhưng còn
con thì sao? Con không hiểu cha nữa phải không? Con có hụt hẫng chút nào không?"
Lèo lái suy nghĩ của ông theo chiều hướng mà tôi
đã định thật dễ dàng sao! Quả đáng sợ khi tôi có thể hiểu ông rõ ràng đến thế.
"Dĩ nhiên là không," tôi nói.
"Nhưng cha phải nhìn sự việc một cách khách quan. Elsa có trí nhớ ngắn
ngủi, chị ấy thấy Cyril hấp dẫn, và những gì có liên can đến cha tới đó là chấm
hết. Dù sao, hãy nhớ lại cách cha đối xử với chị ấy. Không thể nào tha thứ cho
được!"
"Nếu cha muốn cô ta ..." cha tôi mở
miệng ra, nhưng rồi ngưng bặt.
"Cha đừng hòng," tôi dõng dạc nói, như
thế phân tích cơ may mà ông có thể chiếm đoạt lại Elsa là công việc tự nhiên
nhất trên đời của tôi.
"Dù sao đó cũng là một chuyện không
tưởng," ông nói, giọng nhẫn nhịn hơn.
"Dĩ nhiên rồi!" tôi đáp, nhún vai như muốn
ngụ ý rằng ông, con người tội nghiêp, đã bị loại ra khỏi cuộc đua rồi. Từ đó
cho đến khi về tới nhà, ông không thốt một lời nào. Rồi ông kéo Anne lại, ôm
vào lòng. Cô ngạc nhiên, nhưng sung sướng phục tùng sự âu yếm của ông. Tôi bước
ra khỏi phòng, run lên vì xấu hổ.
Lúc hai giờ, tôi nghe tiếng huýt sáo rất khẽ, và
tôi đi xuống bãi gặp Cyril. Chúng tôi lên thuyền của anh và lái ra khơi. Chung
quanh chúng tôi không có gì cả; không một bóng người trong cái nóng bức ấy. Khi
chúng tôi cách bờ một quãng xa, Cyril hạ buồm xuống. Chúng tôi chưa trao đổi
với nhau một lời.
"Sáng nay," anh bắt đầu.
"Đừng nói," tôi đáp. "Ô, xin anh
đừng nói."
Anh nhẹ nhàng đẩy tôi nằm xuống. Chúng tôi rập
rờn, đẫm mồ hôi, vụng dại và hối hả. Tôi có thể cảm nhận con thuyền chồng chềnh
theo nhịp yêu đương. Tôi nhìn mặt trời trên cao. Thình lình tiếng thì thào dịu
dàng và cấp bách của Cyril vang lên. Mặt trời bùng nổ và rơi rụng xuống tôi.
Tôi đang ở đâu? Ở đáy biển, ở đáy thời gian, ở đáy lạc thú. Tôi gọi lớn tên
Cyril. Anh không trả lời. Anh không cần trả lời.
Sau đó là vị mặn của nước biển. Chúng tôi phơi
dưới nắng, cười to và hạnh phúc. Chúng tôi có mặt trời và biển, tiếng cười rộn
ràng và tình yêu. Tôi tự hỏi liệu có khi nào anh hay tôi sẽ gặp lại nỗi huy
hoàng đặc sắc của ngày ấy. Và về phần tôi, nó lại càng đậm đà hơn bởi một luồng
sóng ngầm của lo âu và hối hận.
Tôi tìm thấy, ngoài lạc thú xác thịt của tình yêu,
có một thứ lạc thú tinh thần khi ta nghĩ về nó. Chữ "làm," mang tính
vật chất và tích cực, kết hợp với tính trừu tượng thi vị của chữ
"tình," làm tôi vui thích. Trước đây tôi đã nói ra hai chữ này mà
không ngượng ngùng hay nhận biết hương vị đặc biệt của chúng. Giờ đây tôi thấy
mình đoan trang hẳn ra. Tôi cụp mắt xuống mỗi khi cha tôi quay sang nhìn Anne
khi cô cười nhẹ, thân mật và suồng sã, khiến chúng tôi, cha tôi và tôi, tái mặt
và nhìn ra cửa sổ. Nếu chúng tôi nói cho Anne biết tiếng cười của cô đã phơi
bày cô như thế, hẳn cô sẽ không tin chúng tôi. Cô không cư xử như tình nhân của
cha tôi, mà như một người bạn, một người bạn thân thương. Nhưng khi đêm về
...tôi không muốn nghĩ tới những chuyện ấy, tôi ghét những tư tưởng làm tôi bực
bội.
Thời gian trôi qua thật nhanh. Tôi gần như quên
bẳng Anne, cha tôi, và Elsa. Bằng tình yêu tôi đã đi vào một thế giới mới. Tôi
mơ màng, nhưng vẫn tỉnh thức, yên bình và toại nguyện. Cyril hỏi tôi có sợ mang
thai hay không. Tôi bảo tôi hoàn toàn tùy thuộc vào anh, và dường như anh hài
lòng với điều đó. Có lẽ tôi đã phó thác mình cho anh vì tôi biết rằng nếu tôi
có con, anh sẽ chấp nhận trách nhiệm. Anh sẳn sàng nhận lãnh thứ mà tôi không
bao giờ đối mặt: trách nhiệm. Ngoài ra, tôi không thể nào tưởng tượng ra mình
có mang, với thân hình gầy gò, cứng đờ của tôi .... Ít ra tôi cũng một lần cám
ơn tấm thân trẻ thơ của mình.
Nhưng Elsa không đủ kiên nhẫn. Chị dồn dập gạn hỏi
tôi. Tôi thường lo sợ bị bắt gặp với chị ấy hay với Cyril. Chị ấy rình rập cha
tôi khắp nơi, và tự thuyết phục rằng ông khó lòng xa rời chị. Tôi ngạc nhiên vì
người đàn bà của lạc thú này, người luôn luôn kết hợp tiền bạc với tình yêu,
lại có những ý tưởng lãng mạn như thế, phấn khởi bởi một cái nhìn hay một cử
chỉ, khi mà những thứ này trước đây đơn thuần chỉ là thông lệ. Với chị dường
như vai trò mà chị đang thủ diễn là đỉnh cao của tinh tế về tâm lý.
Mặc dù cha tôi dần dần bị ám ảnh với các ý nghĩ về
Elsa, dường như Anne không nhận ra. Ông âu yếm ân cần với cô hơn bao giờ hết,
điều này làm tôi kinh sợ, vì tôi hiểu đó là dấu hiệu của mặc cảm tội lỗi vô
thức. Ba tuần nữa, chúng tôi sẽ trở lại Paris, và điều chính yếu là không nên
có chuyện gì xảy ra trước ngày ấy. Elsa sẽ biến mất khỏi cuộc đời chúng tôi, và
cha tôi và Anne sẽ kết hôn với nhau nếu đến lúc ấy họ vẫn không đổi ý. Ở Paris,
tôi sẽ có Cyril, và cũng như Anne không thể chia cách chúng tôi ở đây, cô ấy sẽ
thấy là không thể nào ngăn cản tôi gặp anh ấy khi chúng tôi về lại nhà. Tại
Paris, Cyril không ở chung với mẹ, anh có phòng riêng. Tôi đã hình dung được
cửa sổ mở ra bầu trời hồng và lam, bầu trời tuyệt vời của Paris, với lũ bồ câu
rù rù ở bệ cửa sổ, và với Cyril nằm cạnh tôi trên chiếc giường hẹp ...
BẨY
Vài hôm sau có người bạn nhắn tin cha tôi hẹn uống
rượu ở một quán cà phê tại Sain Raphael. Cha tôi vui với ý nghĩ có thể tạm thời
trốn thoát cuộc sống cô lập khác thường của chúng tôi. Ông vội vàng nói cho
chúng tôi biết. Tôi báo với Elsa và Cyril, chúng tôi sẽ đến quán Bar du Soleil
lúc bẩy giờ và nếu muốn, họ sẽ gặp chúng tôi nơi ấy. Rồi tôi được biết người mà
chúng tôi sẽ gặp tình cờ cũng là bạn của Elsa, do đó chị càng nao nức muốn đi.
Vì thế tôi hiểu ra, tình hình có thể trở nên rối rắm, và tôi tìm cách ngăn cản
chị.
"Charles Webb mê chị lắm," chị nói, hồn
nhiên như con trẻ. "Nếu ông ấy gặp chị, cách ông ấy đối xử với chị chắc
chắn sẽ làm Raymond muốn có lại chị."
Saint Raphael hay không, Cyril chẳng màng. Qua cái
nhìn của anh, tôi biết anh chỉ cần được ở bên tôi, và tôi cảm thấy vui sướng.
Lúc sáu giờ ngồi trong xe của Anne chúng tôi lên
đường. Đó là một chiếc xe Hoa Kỳ mui trần to tướng mà Anne lái vì địa vị xã hội
hơn vì ý thích cá nhân, nhưng nó hợp với tôi lắm, bởi những phụ tùng hào nhoáng
của nó. Nó có một lợi điểm là cả ba chúng tôi có thể ngồi chung ở băng trước,
và tôi chưa bao giờ hạnh phúc đến thế khi ngồi với họ, chen chúc tay kề tay,
chia sẻ niềm hân hoan, và có lẽ cả cái chết. Anne ngồi sau tay lái, tượng trưng
cho vai trò tương lai của cô trong gia đình. Đây là lần thứ nhất tôi ngồi trên
xe cô, kể từ đêm chúng tôi đi Cannes.
Chúng tôi gặp Charles Webb và vợ của ông tại quán
Bar du Soleil. Ông làm trong ngành quảng cáo kịch trường; bà vợ tiêu hết tiền
của ông để làm vui đám trai tơ. Tiền là một ám ảnh lớn của ông. Ông chẳng nghĩ
đến điều gì khác hơn là cố gắng kiếm tiền để đấp đổi nhu cầu; và vì thế ông
luôn luôn ngúc ngoắc, đứng ngồi không yên. Trong một thời gian dài ông đã là
tình nhân của Elsa, và chị ấy xứng với ông, bởi vì, dù rất xinh xắn, chị ấy
không đẹp đến mức tiêu hồn.
Vợ của Charles là một người độc ác. Anne chưa hề
gặp bà ta, và tôi thấy gương mặt xinh đẹp của Anne lập tức khoác lên một vẻ
kiêu kỳ thường có mỗi khi Anne ra nơi công cộng. Như thường lệ, Charles huyên
thiên nói, thỉnh thoảng lại ném một cái nhìn dò hỏi về phía Anne. Rõ ràng ông
đang thắc mắc vì sao Anne lại cặp kè với Raymond, tay chơi khét tiếng, và con
gái của hắn. Tôi thú vị khi nghĩ đến phản ứng của ông, một khi hiểu ra. Ngay
lúc ấy cha tôi nghiêng mình tới và đột ngột nói:
"Tôi có tin cho ông, bạn già. Anne và tôi sẽ
làm đám cưới ngày năm tháng Mười."
Webb sững sốt hết nhìn hết người này qua người
khác. Bà vợ, vốn yếu mềm với cha tôi, lại có phần thờ ơ.
Sau một thoáng im lặng, Webb gào to: "Chúc
mừng ông bà! Thật là một ý kiến hết sức hay ho! Chị thân mến, chị không biết
chị sẽ nhận được gì đâu! Chị tuyệt vời quá! Bồi đâu, lại đây! Chúng ta phải ăn
mừng!"
Anne mỉm cười bình thản. Rồi tôi thấy mặt Webb
bừng sáng; không cần quay lại tôi cũng biết.
"Elsa! Trời thần ơi! Elsa Mackenbourg kìa! Cô
bé chưa nhận ra tôi. Raymond này, ông có thấy cô ấy càng lớn càng xinh đẹp hơn
không?"
"Thế à?" Cha tôi nói ra vẻ chủ nhân ông,
nhưng rồi ông chợt nhớ ra, và xịu mặt.
Anne không thể không nhận ra thay đổi trong giọng
nói của cha tôi. Cô quay ngoắt sang tôi, nhưng trước khi cô kịp nói, tôi đã
nghiêng tới và thì thầm một cách riêng tư, nhưng vừa đủ lớn để cha tôi có thể
nghe.
"Anne, cô đang làm người ta mê tít. Có một
ông đàng kia không thể nào rời ánh mắt khỏi cô."
Cha tôi vặn mình lại để nhìn gã đàn ông mà tôi
đang nói tới.
"Anh không thể dung dưỡng thứ hành vi
ấy!" ông nói, cầm tay Anne.
"Tình tứ nhỉ!" Bà Webb nói, mĩa mai.
"Charles, đúng ra mình không nên quấy rầy họ. Đáng lẽ mình chỉ nên mời cô
bé Cécile mà thôi."
"Bé Cécile sẽ không đến," tôi quả quyết
nói.
"Sao lại không? Cháu đang thích một chàng
đánh cá phải không?"
Có lần bà Webb trông thấy tôi trò chuyện với một
anh soát vé xe buýt, và từ đó trở đi, đổi xử với tôi như thể tôi đánh mất giai
cấp của mình.
"Dĩ nhiên là thế!" Tôi nói cố gắng tỏ vẻ
hớn hở.
"Và cháu đi câu với cậu ấy nhiều lần phải
không?"
Mụ ấy tự cho mình khôn ngoan, nhưng như thế lại
càng tồi tệ hơn nhiều. Tôi bắt đầu cáu giận.
"Cháu không chuyên môn về loại cá lù
đù," tôi nói. "Nhưng đúng là cháu có đi câu."
Một im lặng chết người. Rõ ràng họ hiểu cách chơi
chữ của tôi. Anne êm ái chen vào:
"Raymond, anh làm ơn bảo người bồi đem cho em
một cọng rơm để uống nước cam?"
Charles Webb hăng hái đòi uống thêm một chầu rượu
nữa. Tôi có thể thấy qua cách cha tôi chầm chập nhìn ly rượu của mình, ông đang
cố nín cười. Anne nhìn tôi van lơn. Tuy nhiên chúng tôi vẫn đồng ý ăn tối với
nhau, để chứng tỏ rằng không ai để bụng giận hờn ai.
Tôi uống khá nhiều trong bửa tối. Tôi muốn quên đi
nét mặt xao xuyến của Anne khi cô nhìn cha tôi, và một chút biết ơn dành cho
tôi. Mỗi khi bà Webb châm chọc tôi, tôi trả lời bằng một nụ cười ngọt ngào dễ
mến. Dường như điều này làm bà ta tức tối, và chằng mấy chốc bà ta tỏ ra hằn
học một cách công khai. Anne ra hiệu cho tôi nín nhịn.Cô kinh sợ những trận cãi
vã nơi công cộng, thứ mà bà Webb sắp sửa gây nên. Về phần mình, tôi đã quen với
chúng. Chúng thường xảy ra với những người quen của chúng tôi, nên tôi chẳng
thấy khó chịu mảy may nào trước viễn ảnh đó.
Sau khi ăn tối chúng tôi đi tiếp một quán rượu
khác. Chẳng bao lâu Elsa và Cyril xuất hiện. Elsa nói rất lớn trong khi bước
vào. Cyril đáng thương lẻo đẻo theo sau. Tôi nghĩ Elsa thiếu lịch sự, nhưng chị
ấy đủ đẹp để mọi người bỏ qua.
"Con cún đi theo Elsa là ai vậy?"
Charles Webb hỏi. "Trông cậu ấy trẻ măng, phải không?"
"Tình yêu giữ cho cậu ấy tươi trẻ!" bà
vợ ranh mãnh nói.
"Đừng tin vào điều ấy!" cha tôi trả lời.
"Cô ta không yêu cậu ấy đâu. Cậu ấy chỉ là một ý thích thoáng qua."
Tôi quan sát Anne. Cô nhìn Elsa với phong thái
điềm đạm, xa cách mà cô vẫn nhìn các thiếu nữ non tơ, hay các hình nộm trưng
bày những mẫu quần áo mà cô vẽ kiểu. Trong một khoảng khắc tôi sâu sắc ngưỡng
mộ cô vì cô không tỏ ra một chút ghen tương hay khinh miệt nào. Nhưng làm sao
cô có thể ghen tương, tôi tự hỏi, khi mà cô đẹp và thông minh gấp trăm lần
Elsa? Say khướt, tôi nói với cô điều ấy. Cô nhìn tôi một cách hiếu kỳ.
"Có thực cháu nghĩ rằng cô đẹp hơn Elsa không?"
"Dĩ nhiên là hơn!"
"Câu ấy lúc nào nghe cũng bùi tai. Nhưng cháu
uống nhiều quá rồi. Đưa ly của cháu cho cô. Cô mong cháu không quá bực mình khi
gặp Cyril. Dù sao, dường như cậu ấy tỏ ra chán chường cực độ."
"Anh ấy là người tình của cháu," tôi hớn
hở tiết lộ.
"Cháu say rồi! Trời ơi, đến lúc phải về thôi."
Đỡ quá, được chia tay với ông bà Webbs. Tôi khổ sở
nói những câu giã từ đúng phép xã giao với họ. Cha tôi lái xe, và tôi ngã đầu
lên vai Anne.
Tôi nghĩ tới tôi thích cô nhiều hơn những người mà
chúng tôi quen biết, cô vượt trội hơn họ trên mọi phương diện. Cha tôi ít nói;
có lẽ ông đang mãi mê suy nghĩ đến Elsa.
"Nó ngủ rồi hở em?" cha tôi hỏi Anne.
"Ngủ say như con nít. Nói chung, Cécile đã
không xử sự tồi tệ cho lắm, phải không anh? Dĩ nhiên, nó không nên trả treo
bằng mấy chữ cá lù đù."
Cha tôi cười vang. Họ im lặng một lúc, rồi tôi lại
nghe tiếng ông:
"Anne, anh yêu em, chỉ một mình em. Em tin
anh không?"
"Xin anh đừng lập lại thường xuyên. Làm em
kinh sợ."
"Đưa tay em cho anh."
Suýt nữa tôi đã ngồi dậy phản kháng: "Trời
ơi, đừng làm vậy khi đang lái xe Corniche!" Nhưng tôi đã say mèm, và nửa
thức nửa ngủ. Ngoài ra, mùi nước hoa của Anne, gió biển lùa trong tóc tôi, vết
trầy sước trên vai tôi là dấu tích ái ân của Cyril, tất cả đều là những lý do
để làm ta hạnh phúc và thinh lặng. Tôi nghĩ đến Elsa và Cyril ra về trên chiếc
mô tô, quà sinh nhật của mẹ anh. Tôi cảm thấy tội nghiệp họ đến độ tôi suýt
khóc. Xe của Anne được chế tạo cho say ngủ. Nó êm như mơ, không ồn ào như mô
tô. Tôi nghĩ đến bà Webb trằn trọc trong đêm. Chẳng còn ngờ chi nữa khi bằng
tuổi bà, tôi cũng sẽ phải trả tiền để có người yêu tôi, bởi tình yêu là thứ
tuyệt vời nhất trên đời. Tình yêu xứng đáng với giá mà ta phải trả. Điều quan
trọng là đừng trở nên cay đắng và ghen tức, như bà ta đối với Elsa và Anne. Tôi
bật cười khúc khích. Anne nhích bờ vai để đầu tôi gối vào chỗ trũng êm ái.
"Ngủ đi cháu," cô hạ lệnh.
Tôi bèn ngủ.
TÁM
Sáng hôm sau thức dậy tôi cảm thấy sảng khoái, trừ
một chút đau nhức nơi cổ. Giường tôi ngập nắng, cũng như mọi buổi sáng. Tôi lật
tấm chăn mỏng và quay lưng ra nắng. Nắng ấm và dễ chịu, như thấm vào tận xương
tủy. Tôi quyết định nằm ỳ ở đó nguyên buổi sáng.
Tôi miên man nhớ những chuyện xảy ra đêm qua. Tôi
nhớ tôi nói với Anne rằng Cyril là người tình của tôi. Buồn cười ở chỗ, khi
đang say dù ta có nói ra sự thật cũng không ai tin. Tôi nghĩ đến bà Webb. Tôi
biết loại người đó; các bà cùng lứa tuổi, cùng giai cấp này thường trở thành
khó chịu vì họ không đủ cơ hội hưởng thụ cuộc đời. Phong thái điềm đạm, chững
chạc của Anne càng làm nổi bật sự ngu dốt và buồn tẻ của bà Webb. Đúng như tôi
nghĩ. Tôi không thể tưởng tượng ra một ai trong số bạn bè của cha tôi có thể
sánh bằng Anne. Để chịu đựng họ, hoặc ta phải uống say hoặc ta phải thích thú
tranh chấp với một người hay cả bọn. Dễ dàng cho cha tôi: Charles Webb và ông
đều là những tay phóng đãng. "Đố ông biết con bé nào sẽ ăn tối và ngủ với
tôi đêm nay? Con Mars đấy, trong phim mới nhất của Saurel. Tôi đến nhà Dupuis
và rồi ..." cha tôi sẽ cười, vỗ vai ông ta.
"Ông may lắm! Cô ấy xinh gần bằng Elsa."
Họ nói chuyện với nhau như sinh viên, nhưng tôi
thích sự sống động của họ. Rồi những đêm vô tận ở các quán cà phê lộ thiên, và
câu chuyện tình đau khổ của Lombard. "Nàng là người duy nhất mà tôi yêu,
Raymond! Ông còn nhớ mùa xuân ấy, trước khi nàng bỏ tôi?" "Có ngu
ngốc không khi người đàn ông tận hiến cuộc đời của hắn cho một người đàn bà?"
Đó là một phần nhỏ của câu chuyện sống sượng, câu chuyện ngượng ngùng nhưng
bỏng cháy của hai người đàn ông nói cho nhau nghe "tất cả" ở bàn nhậu.
Có lẽ bạn của Anne không bao giờ nói về chính họ.
Có thể họ không có những cuộc phiêu lưu như thế. Mà nếu họ có nói chút gì về họ
đi nữa, họ cũng sẽ kèm theo một nụ cười hối lỗi. Chưa gì, với bạn bè của mình,
tôi đã có một thái độ kẻ cả như Anne đã có; việc này dễ lây lan. Một mặt khác,
đến độ tam tuần, tôi sẽ giống họ nhiều hơn giống Anne, rồi sự im lặng của cô,
sự lạnh lùng, xa cách của cô có lẽ sẽ làm cho tôi chết ngộp. Mười lăm năm nữa,
với một chút rã rời, tôi sẽ lã lơi nghiêng mình tới một anh chàng cũng chán
chường không kém, và sẽ nói:
"Người tình đầu tiên của tôi tên là Cyril.
Dạo ấy tôi vừa mười tám. Trời nóng bên bờ biển ..."
Tôi hình dung ra gương mặt của ông ta. Da cũng có
một ít nếp nhăn như cha tôi.
Có tiếng gõ cửa. Tôi khoác áo pyjamas vào và nói,
"Xin mời!" Anne đứng đó, cẩn thận cầm một cái tách trên tay.
"Cô nghĩ có lẽ cháu muốn uống một chút cà
phê. Cháu khỏe không?"
"Khỏe a," tôi trả lời. "Chắc tối
hôm qua cháu say lắm, phải không?"
"Như mọi khi!" cô cười. "Cháu thú
vị lắm. Nhưng phải nói, đêm qua thật buồn chán."
Tôi quên mất mặt trời, quên cả cà phê của tôi. Tôi
hoàn toàn cuốn hút vào câu chuyện của Anne. Tôi không nghĩ về bản thân, tuy thế
cô lại là người khiến tôi phải lục lọi tìm hiểu động lực của mình. Cuộc sống
của tôi, qua cô, mãnh liệt hơn.
"Cécile, cháu có thấy những người như ông bà
Webb hay Dupuis hấp dẫn hay không?"
"Thường thì họ khủng khiếp lắm, nhưng buồn
cười."
Anne ngắm một con ruồi đang đậu ở sàn nhà. Lông mi
của cô dài và rậm; rất dễ làm cô trông như đang hạ cố.
"Cháu có thấy đối thoại của họ tẻ nhạt đến
dường nào chăng? Những câu chuyện không dứt về gái đẹp, về áp phe và tiệc tùng
không làm cháu chán ngấy?"
"Sau mười năm nội trú trường bà phước,"
tôi đáp, "cháu e rằng sự thiếu đạo đức của họ lại chính là điều lôi cuốn."
Tôi không dám thêm vào, tôi cũng thích nó.
"Những hai năm?" cô nói. "Tuy
nhiên, vấn đề không phải ở chỗ hợp lý hay hợp đạo đức; mà lại là vấn đề có hay
không, khả năng phân biệt cảm nhận về mặt thẩm mỹ và trí tuệ, một loại giác
quan thứ sáu."
Tôi nghi mình không có khả năng ấy. Tôi thấy rõ
tôi thiếu sót thứ này.
"Anne," tôi đột ngột hỏi, "cháu có
thông minh hay không?"
Cô bật cười, ngạc nhiên vì sự thẳng thắn của câu
hỏi.
"Dĩ nhiên! Sao cháu lại hỏi?"
"Nếu cháu là một con ngốc, cô cũng sẽ trả lời
y hệt," Tôi thở dài. "Cháu thường bị choáng ngợp bởi sự xuất sắc của
cô."
"Đó chỉ là vấn đề tuổi tác," cô đáp.
"Sẽ đáng buồn, nếu cô không tự tin hơn cháu hay nếu cô bị cháu chế ngự!"
Cô cười nhưng tôi thấy khó chịu.
"Như vậy chưa hẳn là xấu."
"Như vậy sẽ là một thảm họa," cô khẽ nói.
Thình lình cô ngưng giọng diễu cợt và nhìn thẳng
vào tôi. Lập tức tôi cảm thấy lúng túng, tay chân thừa thãi. Cho đến giờ này,
tôi vẫn chưa thể quen với việc bị người khác nhìn tôi chòng chọc, hay ghé sát
gần để chắc chắn tôi đang lắng nghe. Ý nghĩ duy nhất của tôi sẽ là trốn chạy.
Tôi sẽ ậm ừ "vâng ạ" trong khi từ từ lui ra xa. Sự kiên trì và ương
ngạnh của họ làm tôi nổi điên. Họ lấy quyền gì để sửa sai tôi? May mắn là Anne
không dùng những kế sách này, nhưng cô thật sự nhìn xoáy vào mặt tôi, khiến tôi
không thể nào nói chuyện một cách lông bông nữa.
"Cháu có biết những người như Webb rồi sẽ ra
sao không?" cô nói.
Tôi nghĩ thầm, "Và những người như cha cháu."
"Lọt dưới sông," tôi cợt nhã nói.
"Rồi sẽ có lúc họ không còn quyến rũ hay bảnh
bao. Họ không thể uống rượu nữa, nhưng họ vẫn thèm muốn đàn bà. Đến khi ấy để
thoát khỏi cô độc, họ phải chi trả một món tiền lớn và hạ tiêu chuẩn của họ
xuống. Lúc ấy họ sẽ là đề tài đàm tiếu của thế gian. Họ sẽ trở nên ủy mị và hay
bẩn gắt. Cô đã gặp nhiều người như thế."
"Tội nghiệp ông Webb!" tôi đáp.
Tôi xúc động. Như vậy, đó là số phận của cha tôi
trong tương lai? Hay ít ra, cũng là số phận mà Anne mong cứu vãn.
|